Την πίεση στην κυβέρνηση της Ιαπωνίας ανεβάζει η Κίνα καθώς επέκτεινε τους περιορισμούς στις εξαγωγές σπάνιων γαιών και εκτός της αμυντικής βιομηχανίας, καθώς οι σχέσεις των δύο πλευρών επιδεινώνονται ραγδαία μετά την ανάδειξη της Τακαΐτσι ως νέας πρωθυπουργού στο Τόκιο.
Οι περιορισμοί της Κίνας στις εξαγωγές προϊόντων που σχετίζονται με τις σπάνιες γαίες προς την Ιαπωνία περιλαμβάνουν και προϊόντα μη στρατιωτικής χρήσης, σύμφωνα με πληροφορίες που έλαβε η Nikkei την Παρασκευή. Η κίνηση αυτή εντάσσεται στη σταδιακή ενίσχυση των ελέγχων εξαγωγών από το Πεκίνο σε αγαθά διττής χρήσης προς την Ιαπωνία, κλιμακώνοντας την πίεση εν μέσω της διμερούς αντιπαράθεσης.
Η απόφαση της Κίνας θα μόρούσε να δημιουργήσει πρόβλημα στην παραγωγή τσιπ υπολογιστών, αυτοκινήτων και οικειακών αγαθών στην Ιαπωνία, προκαλώντας αλυσιδωτά σοκ στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και άνοδο των τιμών.
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, το κινεζικό υπουργείο Εμπορίου ανακοίνωσε ότι θα αυστηροποιήσει τους περιορισμούς στις εξαγωγές προς την Ιαπωνία αγαθών διπλής χρήσης — δηλαδή προϊόντων ή τεχνολογιών που έχουν τόσο πολιτικές όσο και στρατιωτικές εφαρμογές. Στόχος της κίνησης ήταν η απαγόρευση εξαγωγών τέτοιων προϊόντων προς Ιάπωνες πελάτες που εμπλέκονται σε στρατιωτικές δραστηριότητες. Το μέτρο περιλάμβανε απαγόρευση όλων των εξαγωγών που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τις στρατιωτικές δυνατότητες της Ιαπωνίας.
Ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εμπορίου, Χε Γιαντόνγκ, είχε δηλώσει στους δημοσιογράφους την Πέμπτη ότι «οι πολιτικοί χρήστες δεν θα επηρεαστούν».
Πηγές με γνώση των εισαγωγών και εξαγωγών σπανίων γαιών αποκάλυψαν στη Nikkei τις τελευταίες αυτές εξελίξεις.
Οι έλεγχοι στις εξαγωγές έχουν δημιουργήσει δυσκολίες, καθώς εταιρίες που υποβάλλουν αιτήματα για άδεια εξαγωγής προς την Ιαπωνία βλέπουν τα αιτήματά τους να απορρίπτονται από τις κινεζικές αρχές. Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις στις οποίες οι αρχές αποδέχονται τις αιτήσεις εξαγωγής, αλλά απαιτούν σημαντικά περισσότερο χρόνο από το συνηθισμένο για την εξέτασή τους.
Οι εντάσεις κλιμακώνονται από τις αρχές Νοεμβρίου, όταν η πρωθυπουργός της Ιαπωνίας, Σανάε Τακαΐτσι, δήλωσε ότι ένα υποθετικό κινεζικό πλήγμα κατά της δημοκρατικά διοικούμενης Ταϊβάν θα μπορούσε να θεωρηθεί υπαρξιακή απειλή για την Ιαπωνία, σχόλιο που το Πεκίνο χαρακτήρισε «προκλητικό».
Η Wall Street Journal ανέφερε την Πέμπτη ότι δύο Κινέζοι εξαγωγείς έχουν αρχίσει να περιορίζουν τις αποστολές προς ιαπωνικές εταιρίες βαρέων στοιχείων σπανίων γαιών, όπως το δυσπρόσιο, καθώς και μαγνητών που περιέχουν αυτά τα στρατηγικής σημασίας υλικά.
Πηγές του κλάδου με τις οποίες μίλησε η Nikkei υποστήριξαν ότι η αυστηροποίηση των ελέγχων στις εξαγωγές είχε ξεκινήσει στην πράξη ακόμη και πριν από την επίσημη ανακοίνωση.
Οι κινεζικές αρχές εξετάζουν με ιδιαίτερη αυστηρότητα ποιοι είναι οι τελικοί χρήστες και πώς θα χρησιμοποιηθούν τα προϊόντα που σχετίζονται με τις σπάνιες γαίες. Αυτό καθιστά δύσκολη την έκδοση αδειών εξαγωγής, με εξαίρεση περιπτώσεις όπου τα προϊόντα υφίστανται επεξεργασία στην Ιαπωνία και επανεξάγονται στις Ηνωμένες Πολιτείες ή όταν χρησιμοποιούνται από ορισμένες συγκεκριμένες ιαπωνικές εταιρίες.
«Μετά την αυστηροποίηση των κανονισμών την Τρίτη, οι έλεγχοι ενδέχεται να γίνουν ακόμη πιο αυστηροί», δήλωσε Ιάπωνας κυβερνητικός αξιωματούχος. «Και είναι πιθανό οι άδειες εξαγωγής να εκδίδονται ακόμη σπανιότερα».
