Το προσχέδιο της κυβέρνησης του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου για τον κρατικό προϋπολογισμό του Ισραήλ το 2026 προβλέπει στρατιωτικές δαπάνες ύψους 112 δισεκατομμυρίων σέκελ (34,6 δισεκ. δολαρίων), έκανε γνωστό σήμερα το γραφείο του υπουργού Άμυνας Ισραέλ Κατς, ποσό πολύ υψηλότερο από τα 90 δισεκ. σέκελ που προέβλεπε προηγούμενη εκδοχή του κειμένου.
Ο υπουργός Άμυνας Κατς και ο υπουργός Οικονομικών Μπεζαλέλ Σμότριτς κατέληξαν σε συμφωνία για το επίπεδο των αμυντικών δαπανών στο πλαίσιο του προϋπολογισμού του 2026, ο οποίος θα πρέπει να έχει εγκριθεί ως τον Μάρτιο το αργότερο — καθώς σε διαφορετική περίπτωση θα προκηρυχτούν πρόωρες εκλογές.
Οι υπουργοί άρχισαν αυτή που συνήθως είναι μαραθώνια συνεδρίαση χθες και η ψηφοφορία εκτιμάται πως θα μπορούσε να διεξαχθεί σήμερα. Αν το υπουργικό συμβούλιο εγκρίνει το κείμενο, θα κατατεθεί στην Κνέσετ, την ισραηλινή Βουλή, προς συζήτηση και ψήφιση.
Κατά τον κ. Κατς, στους σκοπούς των στρατιωτικών δαπανών συμπεριλαμβάνεται η κάλυψη των «αναγκών» του στρατού και η μείωση του «βάρους» των εφέδρων.
«Θα συνεχίσουμε να δρούμε αποφασιστικά για να ενισχύσουμε τις ένοπλες δυνάμεις» ώστε «να εγγυηθούμε την ασφάλεια του κράτους του Ισραήλ σε κάθε μέτωπο», τόνισε, σύμφωνα με τις υπηρεσίες του.
Το Ισραήλ υπολογίζεται πως ξόδεψε 31 δισεκ. δολάρια το 2024 για τους πολέμους με τη Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας και με τη Χεζμπολά στον Λίβανο. Έχει συνάψει συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός και με τα δύο κινήματα.
Οι υπηρεσίες του υπουργού Οικονομικών Σμότριτς σημείωσαν πως ο προϋπολογισμός για την άμυνα το 2026 είναι αυξημένος κατά 47 δισεκ. σέκελ σε σύγκριση με το 2023, τη χρονιά που ξέσπασε ο πόλεμος. «Κατανέμουμε τεράστιο προϋπολογισμό για να ενισχύσουμε τον στρατό φέτος» που θα «μας επιτρέψει να γυρίσουμε (…) στον δρόμο της ανάπτυξης», ανέφερε, σύμφωνα με τις υπηρεσίες του.
Ανάλυση Κινδύνου (Risk Analysis)
1) Κίνδυνος ασφάλειας (Security Risk) – Μεσαίος προς Υψηλός
Τι τον οδηγεί:
Παρά τις εκεχειρίες, το Ισραήλ δηλώνει επιχειρησιακή ετοιμότητα «σε κάθε μέτωπο» και επενδύει αντίστοιχα.
Πιθανές επιπτώσεις:
Επανεμφάνιση επεισοδίων χαμηλής/μεσαίας έντασης (Grenade/rocket cycle, στοχευμένα πλήγματα, επεισόδια στα σύνορα) που δεν «σπάνε» απαραίτητα την κατάπαυση αλλά ανεβάζουν το θερμόμετρο.
Πρώιμοι δείκτες (watch):
Ρητορική περί «προληπτικών» ενεργειών, αύξηση επιστράτευσης/εφεδρειών, ένταση στα βόρεια σύνορα ή στον άξονα Γάζας.
2) Πολιτικός κίνδυνος (Political Risk) – Υψηλός βραχυπρόθεσμα (έως Μάρτιο)
Τι τον οδηγεί:
Η ανάγκη έγκρισης προϋπολογισμού μέχρι τέλη Μαρτίου με φόντο πιθανές πρόωρες εκλογές.
Reuters
Πιθανές επιπτώσεις:
Σκληρή διαπραγμάτευση εντός συνασπισμού, πιθανές κινήσεις τακτικής (τροπολογίες/ανταλλάγματα), καθυστερήσεις που παράγουν θεσμική αβεβαιότητα.
Δείκτες (watch):
Δηλώσεις μικρότερων εταίρων, «κόκκινες γραμμές» για κοινωνικές δαπάνες/στρατιωτικές εξαιρέσεις, ημερομηνίες-ορόσημα επιτροπών της Κνέσετ.
3) Μακροοικονομικός/δημοσιονομικός κίνδυνος (Fiscal Risk) – Μεσαίος
Τι τον οδηγεί:
Το πρόσφατο ιστορικό υψηλών πολεμικών/αμυντικών δαπανών επηρέασε έλλειμμα και ανάπτυξη το 2024.
Πιθανές επιπτώσεις:
Περιορισμός δημοσιονομικού χώρου για κόστος ζωής/κοινωνικές πολιτικές, πολιτική φθορά, πίεση σε αγορές/αξιολογήσεις (ιδίως αν υπάρξει νέα κλιμάκωση).
Reuters
Δείκτες (watch):
Αναθεωρήσεις ελλείμματος/χρέους, ανακοινώσεις για φόρους/ελαφρύνσεις, αποδόσεις ομολόγων και αξιολογήσεις.
4) Περιφερειακός κίνδυνος/διασυνοριακές επιπτώσεις (Regional Spillover) – Μεσαίος προς Υψηλός
Τι τον οδηγεί:
Η «κλειδωμένη» αύξηση στον αμυντικό προϋπολογισμό μπορεί να επιταχύνει έναν κύκλο εξοπλισμών ή να ενισχύσει το αίσθημα απειλής στους αντιπάλους.
Πιθανές επιπτώσεις:
Επεισόδια αντιποίνων, ένταση σε πολλαπλά μέτωπα, πίεση σε διπλωματικά κανάλια.
