Προϋποθέσεις περαιτέρω ανατίμησης των ελληνικών τραπεζών διακρίνει η Fitch σε σημείωμά της μετά την αναβάθμιση του αξιόχρεου της ελληνικής οικονομίας, καθώς βλέπει σειρά παραγόντων που φαίνεται να ευθυγραμμίζονται ανοίγοντας τον δρόμο.
Σύμφωνα με τη Fitch, το ελληνικό τραπεζικό σύστημα βρίσκεται σε σταθερή πορεία ενίσχυσης, με το μακροοικονομικό περιβάλλον να βελτιώνεται και την εμπιστοσύνη των αγορών να ενισχύεται. Η αναβάθμιση της Ελλάδας αποτελεί έναν ακόμη θετικό καταλύτη, αλλά όχι τον μοναδικό παράγοντα που θα καθορίσει την πορεία των τραπεζών. Η συνέχιση της ανάπτυξης, η περαιτέρω ενίσχυση της λιανικής πίστης και η ολοκλήρωση των διαδικασιών εξυγίανσης αποτελούν κρίσιμα στοιχεία που θα κρίνουν την επόμενη αναβάθμιση του λειτουργικού περιβάλλοντος.
Εφόσον οι συνθήκες αυτές επιβεβαιωθούν, οι ελληνικές τράπεζες εισέρχονται σε μια περίοδο αυξημένων δυνατοτήτων, με μεγαλύτερη προβλεψιμότητα, ευκολότερη πρόσβαση σε κεφάλαια και βελτιωμένες προοπτικές για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της κερδοφορίας τους.
Η αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας
Η πρόσφατη αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας από τη Fitch σε «BBB» με σταθερές προοπτικές αποτελεί ένα κομβικό γεγονός για το ελληνικό τραπεζικό σύστημα. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει συνολικά το μακροοικονομικό περιβάλλον, βελτιώνει την εικόνα της χώρας στις διεθνείς αγορές και δημιουργεί προϋποθέσεις για πιο σταθερή χρηματοδότηση. Ωστόσο, η αναβάθμιση του Δημοσίου, αν και σημαντική, δεν οδηγεί αυτομάτως σε αναβάθμιση του λειτουργικού περιβάλλοντος των τραπεζών, καθώς απαιτείται πιο ουσιαστική και διατηρήσιμη βελτίωση σε επιμέρους δείκτες και τάσεις.
Σύμφωνα με τη Fitch Ratings, το ελληνικό τραπεζικό σύστημα διαθέτει ήδη ισχυρές βάσεις για να κεφαλαιοποιήσει τη βελτίωση της χώρας. Η σταθερότητα στην οικονομική μεγέθυνση και η ανοδική πορεία στις χρηματοδοτήσεις επιχειρήσεων λειτουργούν ενισχυτικά για τα έσοδα και τα περιθώρια κερδοφορίας των τραπεζών. Ταυτόχρονα, η συγκράτηση του κόστους και η βελτίωση της ποιότητας του ενεργητικού συνεχίζουν να λειτουργούν υποστηρικτικά, παρά τη σταδιακή αποκλιμάκωση των επιτοκίων.
Παρά τις θετικές εξελίξεις, η αναβάθμιση του λειτουργικού περιβάλλοντος παραμένει υπό όρους. Η Fitch έχει ήδη μεταβάλει την προοπτική της βαθμολόγησης «bbb-» σε θετική, εκτιμώντας ότι οι τράπεζες θα ωφεληθούν από τη συνέχιση των τρεχουσών τάσεων. Παράλληλα, το πλαίσιο για τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων εκτός τραπεζικού συστήματος και η ενίσχυση της λιανικής πίστης αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για την περαιτέρω βελτίωση.
Οι προοπτικές των τραπεζών
Η αναβάθμιση της μακροπρόθεσμης αξιολόγησης της Ελλάδας σε «BBB»/Σταθερό ενισχύει έμμεσα τις προοπτικές των τραπεζών λόγω της μεγάλης τους έκθεσης στο ελληνικό Δημόσιο. Η έκθεση αυτή εκδηλώνεται σε τρεις βασικές μορφές: χαρτοφυλάκια ομολόγων, αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και κρατικά εγγυημένα senior notes από τιτλοποιήσεις μη εξυπηρετούμενων δανείων.
Ωστόσο, η Fitch διευκρινίζει ότι η αναβάθμιση της χώρας δεν αρκεί για να οδηγήσει από μόνη της σε αναβάθμιση του λειτουργικού περιβάλλοντος. Η αλλαγή θα ενεργοποιηθεί μόνο εφόσον συνεχιστούν οι θετικές οικονομικές τάσεις, ενισχυθεί περαιτέρω η πιστωτική επέκταση στη λιανική και επιταχυνθεί η εξυγίανση των αναδιαρθρωμένων δανείων.
Οι επιδόσεις των τραπεζών στο εννεάμηνο του 2025 επιβεβαιώνουν τη θετική δυναμική. Η κερδοφορία παραμένει ανθεκτική, το λειτουργικό κόστος σταθεροποιημένο και οι προβλέψεις απομείωσης μειωμένες λόγω βελτίωσης της ποιότητας του ενεργητικού. Το κεφαλαιακό προφίλ αναμένεται να προσαρμοστεί σταδιακά προς τους μεσοπρόθεσμους στόχους, επηρεαζόμενο από την αύξηση χορηγήσεων, τις μεγαλύτερες διανομές κεφαλαίου και τις επικείμενες εξαγορές.
Δεν τελείωσαν οι αναβαθμίσεις τραπεζών
Τον Οκτώβριο, η Fitch ανακοίνωσε την αναβάθμιση των Alpha Bank και Τράπεζα Πειραιώς σε «BBB-»/Σταθερό, ενώ αναθεώρησε τις προοπτικές της Eurobank και της Εθνικής Τράπεζας σε θετικές. Οι κινήσεις αυτές αντικατοπτρίζουν τόσο την ενίσχυση των θεμελιωδών χαρακτηριστικών τους όσο και τη γενικότερη βελτίωση του οικονομικού περιβάλλοντος.
Οι αξιολογήσεις Eurobank και Εθνικής ευθυγραμμίζονται με την τρέχουσα αποτίμηση του λειτουργικού περιβάλλοντος της ελληνικής οικονομίας και θα μπορούσαν να αναβαθμιστούν εφόσον αυτό βελτιωθεί περαιτέρω. Για την Alpha Bank και την Πειραιώς, η πιθανότητα νέας αναβάθμισης θα εξαρτηθεί όχι μόνο από την αναβάθμιση του λειτουργικού περιβάλλοντος αλλά και από την περαιτέρω πρόοδο στις προσπάθειες εξυγίανσης των ισολογισμών τους.
