Η νέα συμφωνία της Τουρκίας με τη Γερμανία και τη Βρετανία για την απόκτηση 40 μαχητικών Eurofighter Typhoon δεν είναι απλά μια στρατιωτική προμήθεια. Είναι ένα ισχυρό γεωπολιτικό σοκ που ανατρέπει τις ευαίσθητες ισορροπίες ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο.
Σε μια περίοδο που η ένταση μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας κορυφώνεται, η απόφαση των ευρωπαϊκών δυνάμεων να ενισχύσουν αεροπορικά τη γειτονική χώρα λειτουργεί ως καύσιμο σε μια ήδη εκρηκτική κατάσταση.
Αυτή η κίνηση δεν είναι απλώς στρατιωτική, αλλά βαθιά πολιτική — σηματοδοτεί την απροκάλυπτη στήριξη της Άγκυρας σε έναν κρίσιμο τομέα, την ώρα που οι σχέσεις της με την Ελλάδα και τους δυτικούς συμμάχους της έχουν κλονιστεί. Η ενίσχυση της τουρκικής αεροπορικής ισχύος με τεχνολογία αιχμής από κράτη-μέλη της ΕΕ και του ΝΑΤΟ δημιουργεί σοβαρές ανησυχίες για το μέλλον της περιφερειακής ασφάλειας και αυξάνει τον κίνδυνο στρατιωτικής αναμέτρησης.
Παράλληλα, η συμφωνία εγείρει ερωτήματα για την πολιτική ισορροπία στην ευρωπαϊκή άμυνα και την προώθηση συμφερόντων που ενδεχομένως υπονομεύουν την ενότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τη σταθερότητα της περιοχής. Με αυτήν την εξέλιξη, η Τουρκία όχι μόνο ενισχύει την αποτρεπτική της ικανότητα, αλλά εκμεταλλεύεται τα κενά και τις αντιφάσεις στην ευρωπαϊκή πολιτική άμυνας για να προωθήσει επιθετικές στρατηγικές.
Η γεωπολιτική σημασία της συμφωνίας
Η παραγγελία 40 Eurofighter Typhoon από την Τουρκία, που εγκρίθηκε πρόσφατα από το γερμανικό Ομοσπονδιακό Συμβούλιο Ασφαλείας και υποστηρίζεται από τη Βρετανία, είναι η μεγαλύτερη αμυντική κίνηση της Άγκυρας τα τελευταία χρόνια. Η απόκτηση αυτών των υπερσύγχρονων μαχητικών, που θεωρούνται από τα κορυφαία τεχνολογικά επιτεύγματα στον κόσμο, ενισχύει σημαντικά τη στρατιωτική ισχύ της χώρας.
Η συγκεκριμένη συμφωνία, πέρα από την τεχνολογική αναβάθμιση, δίνει στην Τουρκία το δικαίωμα να χειρίζεται τα αεροσκάφη και να τα ενσωματώνει στο στόλο της, δημιουργώντας νέα δεδομένα στον στρατιωτικό ανταγωνισμό στην περιοχή. Σημειώνεται πως η Τουρκία διατηρεί ήδη σημαντικό στόλο μαχητικών, ενώ παράλληλα προωθεί εγχώρια αμυντικά προγράμματα, με στόχο να γίνει περιφερειακή δύναμη πρώτης γραμμής.
Ένα «δώρο» που ανησυχεί Ελλάδα και Συμμάχους
Η εξέλιξη αυτή προκαλεί έντονη ανησυχία στην Αθήνα, η οποία βλέπει την τουρκική αεροπορία να αποκτά ένα κρίσιμο πλεονέκτημα. Το γεγονός ότι η Γερμανία και η Βρετανία – μέλη του ΝΑΤΟ και της ΕΕ – προχωρούν σε αυτή τη συμφωνία, παρά τις γνωστές εντάσεις και παραβιάσεις που προκαλεί η Τουρκία στο Αιγαίο, θεωρείται από πολλούς πολιτικούς και στρατιωτικούς στην Ελλάδα ως κίνηση που υπονομεύει την ασφάλεια της περιοχής.
Παράλληλα, η αναβάθμιση της τουρκικής πολεμικής αεροπορίας ενισχύει τις φιλοδοξίες της Άγκυρας για περαιτέρω αναθεώρηση συνόρων και αμφισβήτηση κυριαρχικών δικαιωμάτων, ενώ αυξάνει τον κίνδυνο ατυχήματος ή σύγκρουσης σε μια περιοχή που έχει ήδη δώσει δείγματα στρατιωτικών εντάσεων.
Το κρίσιμο ερώτημα του οπλισμού
Ένα από τα πιο ανησυχητικά σημεία είναι ο τύπος του οπλισμού που θα φέρουν τα Eurofighter. Εάν η Τουρκία εξοπλίσει τα νέα μαχητικά της με προηγμένους πυραύλους Meteor ή όπλα μεγάλης ακτίνας, όπως το γαλλικό SCALP EG που διαθέτει η Ελλάδα, τότε οι δυνατότητες κρούσης της θα αυξηθούν κατακόρυφα.
Αυτό θα δημιουργήσει νέα δεδομένα στην αεροπορική ισορροπία στο Αιγαίο και στη Μεσόγειο, θέτοντας την ελληνική πλευρά σε σοβαρή πίεση να αναβαθμίσει ακόμη περισσότερο το οπλοστάσιό της.
Το μέλλον της περιφερειακής ασφάλειας
Η συμφωνία αυτή αποδεικνύει πόσο εύθραυστη είναι η περιφερειακή ισορροπία δυνάμεων και πόσο εύκολα μπορεί να διαταραχθεί από συμφωνίες που ξεπερνούν το στενό πλαίσιο των διμερών σχέσεων. Την ώρα που η Τουρκία κλιμακώνει τις στρατιωτικές της δυνατότητες, η Ευρώπη φαίνεται να μην παίρνει ουσιαστικά μέτρα για την προστασία των συμμάχων της στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Αθήνα καλείται να αντιμετωπίσει μια νέα πραγματικότητα, όπου οι παραδοσιακοί σύμμαχοι υποστηρίζουν ανοιχτά την Τουρκία σε κρίσιμα οπλικά προγράμματα, ενώ παράλληλα διατηρεί σε ισχύ μια πολεμική ρητορική που φουντώνει τις εντάσεις. Η περιφερειακή ασφάλεια βρίσκεται υπό σοβαρή απειλή και η ανάγκη για ενίσχυση της άμυνας της Ελλάδας και των συμμάχων της γίνεται πιο επιτακτική από ποτέ.
Συμπέρασμα: Η συμφωνία για τα Eurofighter είναι πολύ περισσότερο από μια απλή αμυντική προμήθεια. Είναι μια στρατηγική σκακιέρα με υψηλό ρίσκο, όπου η Τουρκία κερδίζει σημαντικό πλεονέκτημα, η Ελλάδα και οι σύμμαχοί της βρίσκονται σε δύσκολη θέση, και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο τίθεται εν αμφιβόλω.
