Η Τουρκία απειλεί με αντίδραση «στο πεδίο» σε περίπτωση γεώτρησης στην περιοχή που θεωρεί δική της υφαλοκρηπίδα. Η NAVTEX της Κυπριακής Δημοκρατίας προκαλεί νέα ένταση στο γεωπολιτικό πεδίο.
Κλιμακώνεται η ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο, μετά την προειδοποίηση της Άγκυρας ότι θα αντιδράσει άμεσα και επιχειρησιακά σε κάθε απόπειρα γεώτρησης στην περιοχή του Οικοπέδου 5 της κυπριακής ΑΟΖ, το οποίο η Τουρκία θεωρεί ότι επικαλύπτει τη δική της υφαλοκρηπίδα. Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας απέρριψε τη NAVTEX που εξέδωσε η Κυπριακή Δημοκρατία και διαμήνυσε ότι δεν θα επιτρέψει καμία «παραβίαση» της περιοχής που έχει μονομερώς δηλώσει στον ΟΗΕ από το 2020.
Η ρητορική περί «άμεσης απάντησης στο πεδίο» επαναφέρει το ενδεχόμενο να αναζωπυρωθεί η ένταση ανάμεσα σε Τουρκία και Κύπρο – και ευρύτερα με την ΕΕ – θυμίζοντας τις κρίσεις των προηγούμενων ετών με τα τουρκικά ερευνητικά και πολεμικά πλοία. Αν και το γεωτρύπανο VALARIS DS-9 επιχειρεί προς το παρόν στο Οικόπεδο 10, εκτός της επίμαχης περιοχής, η Άγκυρα αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο παρέμβασης εφόσον μετακινηθεί στο Οικόπεδο 5.
Σημειώνεται ότι η κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο είναι ευαίσθητη, αλλά δεν είναι κατ’ ανάγκη καταδικασμένη σε κλιμάκωση. Παρότι η Άγκυρα σκληραίνει τη ρητορική της, διατηρεί παράλληλα την «τεχνική ομίχλη» γύρω από τις κόκκινες γραμμές της – ένα γνώριμο μοτίβο για τη διατήρηση ευελιξίας.
Η “ασφάλεια” του Οικοπέδου 10
Προς το παρόν, το γεωτρύπανο VALARIS DS-9 επιχειρεί στο Οικόπεδο 10, για το οποίο η Τουρκία δηλώνει πως δεν έχει αντίρρηση. Αν η γεώτρηση ολοκληρωθεί χωρίς μετακίνηση προς το Οικόπεδο 5, η ένταση ενδέχεται να αποκλιμακωθεί φυσικά.
Επαφές μέσω τρίτων – ΗΠΑ και ΕΕ
Η Ουάσινγκτον και οι Βρυξέλλες έχουν παραδοσιακά λειτουργήσει ως δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ Λευκωσίας και Άγκυρας, ακόμη και ανεπίσημα. Ειδικά οι ΗΠΑ, που έχουν συμφέροντα στην περιοχή μέσω ExxonMobil, ίσως διαμεσολαβήσουν για αποφυγή πρόκλησης.
Πιθανότητα τεχνικού διαλόγου
Η επαναφορά ενός «τεχνικού διαλόγου» για θέματα θαλάσσιας δικαιοδοσίας, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ ή της ΕΕ, παραμένει στο τραπέζι – έστω και ως προσχηματική πρόταση που θα δώσει διέξοδο χωρίς απώλεια κύρους.
