Την παρατεταμένη δυσλειτουργία της αγοράς ενέργειας στην Κεντρική και Νοτιανατολική Ευρώπη εργαλειοποιεί ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης σε επιστολή που έστειλε στην πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, προκειμένου να θέσει το θέμα της αναγκαίας ολοκλήρωσης της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας.
Ειδικότερα, όπως αναφέρει σε παρέμβασή του ο ενεργειακός σύμβουλος του Έλληνα πρωθυπουργού, Νίκος Τσάφος, η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στην Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη δυσλειτουργεί.
Πιο συγκεκριμένα, ο κ. Τσάφος εντοπίζει δυσαρμονία στις τιμές στην περιοχή. Από τον Ιανουάριο έως τον Απρίλιο, ο διάδρομος που εκτείνεται από την Τσεχία και την Αυστρία έως τη Βουλγαρία και την Ελλάδα ήταν σε μεγάλο βαθμό συζευγμένος — οι τιμές επόμενης ημέρας σε αυτήν την περιοχή ήταν πολύ παρόμοιες.
Από την αντιστοιχία στο χάσμα τιμών
Ωστόσο, από τον Μάιο, αυτή η αντιστοιχία άρχισε να εξασθενεί. Μέχρι τον Ιούλιο, είχε διαλυθεί πλήρως.
Σε μία στιγμή, στις 11 Ιουλίου, η ωριαία τιμή στην Ουγγαρία ήταν 940 €/MWh, ενώ στην γειτονική Αυστρία ήταν 61 €/MWh — μια διαφορά τιμής 15 φορές μεταξύ δύο χωρών της ΕΕ.
Τέτοιες ακραίες διαφορές έγιναν συχνό φαινόμενο. Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, υπήρξαν 395 ώρες κατά τις οποίες η διαφορά μεταξύ της πιο ακριβής και της φθηνότερης αγοράς στην περιοχή ξεπέρασε τα 100 €/MWh (αυτό συνέβη μόνο 35 ώρες από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο).
Διάφοροι λόγοι μπορεί να εξηγούν τη συνολική αύξηση των τιμών — ζεστός καιρός, μειωμένη υδροηλεκτρική παραγωγή, προγραμματισμένες και μη προγραμματισμένες διακοπές, και η επιπλέον ζήτηση που δημιούργησε η Ουκρανία λόγω των επιθέσεων της Ρωσίας στο ουκρανικό δίκτυο.
Αλλά η ανισότητα είναι ανησυχητική. Υπογραμμίζει την ανάγκη για περισσότερη συντονισμένη δράση μεταξύ των κρατών-μελών για να ευθυγραμμιστούν οι εθνικές αποφάσεις, ειδικά όσον αφορά τις διακοπές, για περισσότερους κανονισμούς σε επίπεδο ΕΕ για την εποπτεία των αγορών, για περισσότερες διασυνδέσεις ώστε να διασφαλιστεί ότι υπάρχει επαρκής χωρητικότητα για την κάλυψη της ζήτησης σε πιο πιεσμένα σενάρια, και για καλύτερα εργαλεία διαχείρισης των στρεβλώσεων που μπορεί να προκύψουν όταν οι τιμές αυξάνονται άνισα σε μια προηγουμένως συζευγμένη αγορά.
Στο τέλος, αυτή η εικόνα αποτελεί κάλεσμα για δράση για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς ενέργειας. Και αυτό ακριβώς είναι που θα προωθήσει η Ελλάδα στη νέα Επιτροπή.
