Θέμα διεθνούς βεληνεκούς έγιναν οι δηλώσεις του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, Λευτέρη Αυγενάκη, για μαζική νομιμοποίηση μεταναστών για την κάλυψη κενών στην αγορά εργασίας, κάτι που επιβεβαιώνει και το σχέδιο που παρουσιάζει σήμερα στο υπουργικό Συμβούλιο ο καθ ύλην αρμόδιος υπουργός Δημήτρης Καιρίδης.
Αίσθηση διεθνώς -σύντομα και εσωτερικά- θα προκαλέσει το σχέδιο της κυβέρνησης, που συζητείται στο σημερινό υπουργικό συμβούλιο για τη μαζική νομιμοποίηση περί των 300 χιλιάδων μεταναστών που απασχολούνται στον πρωτογενή τομέα στην Ελλάδα, αλλά δεν δηλώνονται και εργάζονται υπό καθεστώς μαύρης Εργασίας.
Στην κυβέρνηση, όπως φαίνεται, δοκιμάζουν τα νερά, διαρρέοντας σχέδια και πρωτοβουλίες -τα οποία μπορούν να αναστραφούν ή να παγώσουν-, σε μια περίοδο που διαθέτουν το πολιτικό πλεονέκτημα λόγω της πρόσφατης νίκης στις εκλογές, της κοινοβουλευτικής αποδυνάμωσης και κατακερματισμού της αντιπολίτευσης και της αποσύνθεσης του ΣΥΡΙΖΑ.
Αν και το θέμα θεωρείται βέβαιο ότι θα προκαλέσει αντιδράσεις στη σκληρή δεξιά και ακροδεξιά βάση της κυβέρνησης, εκτιμάται ότι θα έχει οφέλη στην εικόνα του πρωθυπουργού σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ σημαντικό θεωρείται και το boost στα έσοδα των ταμείων, τα οποία πλήττονται από το brain drain, την υποδηλωμένη εργασία και σύντομα από το νέο κύμα ερήμωσης περιοχών.
Από την άλλη πλευρά μετά την Ιταλία -που πλημμύρισε σε αφίξεις μεταναστών- uptick διαπιστώνει και η Ελλάδα. Η τάση αυτή αναμένεται να ενταθεί προσεχώς, ιδιαίτερα μετά τις καταστροφές από τον τυφώνα Daniel στη Συρία, καθώς και μετά την κλιμάκωση της βίας στην υποσαχάρια Αφρική, όπου διαχέεται η αντιπαράθεση Ρωσίας – Γαλλίας από την Ουκρανία. Η δραστηριοποίηση της Wagner έχει οδηγήσει σε πραξικοπήματα και αιματοκύλισμα στο Σουδάν και τον Νίγηρα, ενώ με αποσταθεροποίηση απειλείται όλη η περιοχή.
Το σχέδιο
Ο υπουργός Μετανάστευσης Δημήτρης Καιρίδης δήλωσε την Τρίτη ότι το σχέδιο στοχεύει στην άμβλυνση των έντονων ελλείψεων στη γεωργία, τον τουρισμό και τις κατασκευές και περιλαμβάνει μετανάστες των οποίων οι άδειες διαμονής έχουν λήξει ή όσους δεν έχουν έγγραφα.
Ο κος Καϊρίδης υποστήριξε ότι η πρωτοβουλία δεν θα ενθαρρύνει περισσότερη παράτυπη μετανάστευση, αλλά «ενισχύει τα δημόσια έσοδα με φόρους και εισφορές για την απασχόληση και βοηθά στην αντιμετώπιση των δραματικών ελλείψεων σε ορισμένους τομείς».
Το σχέδιο συζητήθηκε την Τρίτη σε σύσκεψη του ΚΥΣΕΑ, υπό την προεδρία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, αλλά δεν έχει ακόμη επισημοποιηθεί.
Αυξάνονται οι προσφυγικές ροές
Οι μεταναστευτικές ροές της Ελλάδας υπερτριπλασιάστηκαν τον Αύγουστο σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα του 2022, με 715 αφίξεις. Από τις αρχές Σεπτεμβρίου, άλλα 7.000 άτομα έχουν φτάσει στα ελληνικά νησιά, ωθώντας τη χωρητικότητα των μεταναστευτικών εγκαταστάσεων στα όριά τους.
Η κυβέρνηση, η οποία έχει δεχθεί επικρίσεις για τη σκληρή μεταχείριση των μεταναστών, έχει υποσχεθεί να είναι «δίκαιη, αλλά σκληρή». Ο κος Καϊρίδης δήλωσε στους Financial Times ότι οι ελληνικές αρχές θα συνεχίσουν να «φυλάσσουν επιμελώς τα σύνορα, αλλά και… παρέχουν πολύ ανθρώπινες συνθήκες για τους αιτούντες άσυλο».
Έλλειψη εργατικού δυναμικού
Ενώ προσπαθεί να περιορίσει τους παράτυπους μετανάστες, η Ελλάδα αισθάνεται το πρόβλημα της έλλειψης εργατικού δυναμικού, ιδιαίτερα στη γεωργία. Το εργατικό κέντρο στο Ηράκλειο της Κρήτης τον περασμένο μήνα προειδοποίησε ότι πολλοί αμπελουργοί βλέπουν ότι «οι καρποί της εργασίας τους να πάνε χαμένοι» καθώς δεν μπορούν να ολοκληρώσουν τη συγκομιδή χωρίς πρόσθετη βοήθεια. Επηρεάζονται και άλλες καλλιέργειες, με τον Αγροτικό Σύλλογο Ιεράπετρας να λέει ότι σε αρκετές αγροτικές περιοχές της Κρήτης «η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη», καθώς πολλοί παραγωγοί εγκαταλείπουν τις καλλιέργειές τους δεδομένου ότι δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν μόνοι τους.
Ο υπουργός Γεωργίας Λευτέρης Αυγενάκης είπε ότι τα προγράμματα ξένων εργαζομένων με χώρες όπως η Αίγυπτος και το Μπαγκλαντές συχνά καθυστερούν λόγω γραφειοκρατικών εμποδίων και ότι είναι επιτακτική η πρόσληψη μεταναστών που βρίσκονται ήδη στη χώρα. Ο υπουργός είπε ότι υπάρχουν πολλοί εργάτες γης στην Ελλάδα που εργάζονταν στη γκρίζα οικονομία, δημιουργώντας «ανασφάλεια και προκαλώντας κοινωνικά, υγειονομικά και δημοσιονομικά προβλήματα».
Σε διαφορετική τροχιά Μητσοτάκης – Μελόνι
Τακτοποιώντας το καθεστώς τους «θα δώσουμε μια ανάσα σε άτομα που απασχολούνται και σε εργοδότες που τους προσλαμβάνουν χωρίς το άγχος να κάνουν κάτι παράνομο», είπε ο Αυγενάκης.
Η δεξιά πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι αντιμετώπισε ένα παρόμοιο δίλημμα, προσπαθώντας να εκπληρώσει την προεκλογική της υπόσχεση να πατάξει την παράνομη μετανάστευση, ακόμη και όταν οι εργοδότες σε πολλούς τομείς διαμαρτύρονται για έλλειψη εργαζομένων.
Η Ρώμη στο παρελθόν έχει νομιμοποιήσει το καθεστώς ορισμένων εργαζομένων χωρίς έγγραφα, αλλά η Μελόνι απέφυγε αυτό το βήμα, εστιάζοντας αντ’ αυτού στην αύξηση του αριθμού των αδειών εργασίας που εκδίδονται για πολίτες χωρών εκτός ΕΕ.
