Προσπάθεια να εμπεδώσει την κυβερνητική άποψη για τα γεγονότα σε κοινωνικό επίπεδο καταβάλλει τώρα το Μέγαρο Μαξίμου, καθώς ένα 24ωρο μετά τις παραιτήσεις κορυφαίων παραγόντων η δυναμική γίνεται εκθετική. Έτσι, το Μέγαρο Μαξίμου φαίνεται ότι κινείται σε δύο επίπεδα: Επικοινωνιακό και διαχειριστικό, στο πρώτο χρησιμοποιούνται non paper και διαρροές που εκδηλώνονται από τον Γιάννη Σουλιώτη στην Καθημερινή και στο δεύτερο παρεμβαίνει ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ισίδωρος Ντογιάκος διερευνώντας όχι την ουσία αλλά το γιατί διέρρευσαν τα γεγονότα.
- *Predator σημαίνει αρπακτικό.
- Η επιχείρηση αποσυσχέτισης Ανδρουλάκη – Κουκάκη,
- το κυβερνητικό timeline των εξελίξεων και τα κενά,
- η Εξεταστική Επιτροπή,
- Ο ρόλος της Εισαγγελέως της ΕΥΠ
- και η έρευνα του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου
Έτοιμη να διαχειριστεί το ξέσπασμα του σκανδάλου των παρακολουθήσεων εμφανίζεται η ελληνική κυβέρνηση, με ενιαίο διακύβευμα να μην πληγεί ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Σε αυτό το πλαίσιο, αφού εμφανίζεται να έχει ζητήσει τις παραιτήσεις δύο κορυφαίων συνεργατών του, τώρα διαρρέεται και το timeline των γεγονότων, με στόχο να επιβεβαιώσει την αίσθηση ότι “ο πρωθυπουργός δεν γνώριζε”. Ταυτόχρονα, ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου ξεκινά έρευνα για να βρει την πηγή των διαρροών που οδήγησαν στην αποκάλυψη του σκανδάλου. Με τον τρόπο είναι προφανές ότι επιχειρείται ο εκφοβισμός όσων συμμετείχαν ή προληπτικά όσων θα σκέπτονταν -τώρα- να δώσουν επιπλέον στοιχεία…
Κεντρικό στοιχείο στην κυβερνητική διαχείριση της κρίσης είναι η προσπάθεια αποσύμπλεξης της παρακολούθησης του Νίκου Ανδρουλάκη από αυτή του δημοσιογράφου Θανάση Κουκάκη. Γι αυτό και οι διαρροές απαντούν και προσδιορίζονται μόνο στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛ και όχι σε αμφότερους. Έτσι, από την κυβέρνηση επιχειρείται να απομονωθεί ο δημοσιογράφος, ώστε να μην ανοίξει ευρύτερα το θέμα της ελευθερίας του Τύπου και αναγκαστεί η κυβέρνηση και η ΕΥΠ να δώσουν περισσότερα στοιχεία για τις παρακολουθήσεις δημοσιογράφων, media και αναλυτών στην Ελλάδα.
Η επικοινωνιακή διαχείριση
Από καιρό η κυβέρνηση με πρόδρομες -όπως αποδεικνύεται- διαρροές επιχειρούσε να προλειάνει το έδαφος. Έτσι, αφού αρχικά ξεκίνησε διαψεύδοντας και ζητώντας τη διερεύνηση των καταγγελιών ανδρουλάκη,δια στόματος κυβερνητικού εκπροσώπου, λίγο αργότερα μέσω φιλικών media διέρρεαν για επαφές με αμφιλεγόμενους Κινέζους, δικαιολογώντας έτσι τόσο το ζήτημα εθνικής ασφαλείας, όσο και τη διατύπωση του Παναγιώτη Κοντολέων στη Βουλή περί “αιτήματος ξένων υπηρεσιών, που εξετάζονται και ικανοποιούνται”. Εν τέλει, και αφού το θέμα αναμενόταν να ξεσπάσει -πιθανότερα τον Σεπτέμβριο- φαίνεται ότι επελέγη ο Αύγουστος και οι παραιτήσεις, για να διαμορφωθεί ικανή αντιπυρική ζώνη σε πολιτικά νεκρή περίοδο και με τη Βουλή σε αναστολή εργασιών.
Το time line κατά την κυβέρνηση
Μετά την 24ωρη έξαρση, η κυβέρνηση επιχείρησε να θέσει συνοπτικά τη χρονοσειρά των εξελίξεων και μάλιστα εκμεταλλευόμενη την αξιοπιστία της “Καθημερινής”. Ωστόσο, η διαρροή τους μέσα από τον γνωστό δημοσιογράφο Γιάννη Σουλιώτη, δεν αφήνει περιθώρια παρανοήσεων, το ρεπορτάζ κινήθηκε μέσα από συγκεκριμένους διαύλους, οι οποίοι καθίστανται προφανείς, λόγω της θεματολογίας και της ιστορικότητας του δημοσιογράφου.
Έτσι, σύμφωνα με την εκδοχή των γεγονότων που δημοσιεύει στην Καθημερινή ο Γιάννης Σουλιώτης, η διαδικασία που ακολουθήθηκε είναι η εξής:
- Την Τετάρτη 3 Αυγούστου, λίγες ημέρες μετά τη δημοσιοποίηση της απόπειρας παγίδευσης του τηλεφώνου του προέδρου του ΠΑΣΟΚ Νίκου Ανδρουλάκη με το παράνομο λογισμικό Predator, συνεδρίασε η ολομέλεια της Αρχής Διασφάλισης Απορρήτου Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ).
- Στη συνεδρίαση εκείνη αποφασίστηκε να συγκροτηθεί μια επιτροπή που θα αναλάμβανε να διερευνήσει τη δημόσια καταγγελία του κ. Ανδρουλάκη. Επρόκειτο για μια αντανακλαστική κίνηση για την οποία ούτε τα ίδια τα στελέχη της Αρχής έτρεφαν μεγάλες προσδοκίες.
- Ο έλεγχος της ΑΔΑΕ, εξάλλου, θα γινόταν στον τηλεπικοινωνιακό πάροχο του κ. Ανδρουλάκη, όπου λογισμικά παρακολούθησης όπως το Predator δεν αφήνουν ίχνη.
- Οι ελεγκτές της Αρχής, πάντως, την επόμενη μέρα μετέβησαν στην εταιρία κινητής τηλεφωνίας Wind, από όπου ζήτησαν και πήραν στοιχεία που αφορούσαν την τηλεφωνική σύνδεση του προέδρου του ΠΑΣΟΚ. Οσα προέκυψαν από την επεξεργασία των δεδομένων ήταν αυτά που πυροδότησαν τις εξελίξεις.
- Κι αυτό διότι διαπιστώθηκε ότι για το κινητό του κ. Ανδρουλάκη είχε ενεργοποιηθεί διαδικασία άρσης απορρήτου από την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών. Η ίδια η ΕΥΠ, δηλαδή, παρακολουθούσε το τηλέφωνο του προέδρου του ΠΑΣΟΚ κάνοντας χρήση του συστήματος «νόμιμης συνακρόασης».
- Για την άρση του απορρήτου είχε υπογραφεί διάταξη από την εισαγγελέα που εποπτεύει την ΕΥΠ, Βασιλική Βλάχου.
- Για τον λόγο αυτόν, η κ. Βλάχου συναντήθηκε με τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ισίδωρο Ντογιάκο, το μεσημέρι της Παρασκευής.
Auditor’s note: Τα ερωτήματα και οι απαντήσεις
Από το timeline όμως προκύπτει κάτι πολύ συγκεκριμένο: Η Εισαγγελέας της ΕΥΠ υπέγραψε ένταλμα παρακολούθησης του Νίκου Ανδρουλάκη, χωρίς ενημέρωση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, χωρίς έγγραφο στον διοικητή της ΕΥΠ και χωρίς να σηκώσει κανενός είδους κόκκινο σημαιάκι ή να αρνηθεί. Επίσης, σύμφωνα με το δημοσίευμα, η κ. Βλάχου, συναίνεσε στην έγκριση αιτήματος ξένης υπηρεσίας πληροφοριών, προς την ΕΥΠ για την παρακολούθηση Έλληνα πολιτικού αρχηγού, κοινοβουλευτικού κόμματος και Ευρωβουλευτή.
Είναι προφανές ότι τα ερωτήματα αυτά δεν ανακύπτουν, αλλά έχουν δημιουργηθεί για να απαντηθούν και να εστιάσουν την έρευνα σε δύο πεδία: Τη λειτουργία της διαδικασίας ενταλμάτων και εγκρίσεων και το πλαίσιο συνεργασίας της ΕΥΠ με ξένες υπηρεσίες πληροφοριών. Στο πρώτο ζήτημα υπάρχει εξιλαστήριο θύμα, ενώ στο δεύτερο είναι πιθανό να επιχειρείται να σταλεί πολιτικό μήνυμα για αποκαλύψεις συμφωνιών που υπερβαίνουν τον πολιτικό χρόνο της υφιστάμενης κυβέρνησης.
Timeline: Η μη-εμπλοκή Μητσοτάκη
Ο Γιάννης Σουλιώτης, όμως, συνεχίζει, αποτυπώνοντας όλη τη χρονοσειρά των εξελίξεων μέχρι και τις παραιτήσεις, με μικρά κενά και κάποιες αναντιστοιχίες… Ειδικότερα, αναφέρει:
- Για τα ευρήματα της έρευνας ενημερώθηκε το Μέγαρο Μαξίμου και ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης και αργά το βράδυ της Πέμπτης ζητήθηκαν οι παραιτήσεις του γενικού γραμματέα του πρωθυπουργού Γρηγόρη Δημητριάδη (είχε υπ’ ευθύνη του την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών) και του ίδιου του διοικητή της ΕΥΠ Παναγιώτη Κοντολέοντος.
- Οι σχετικές ανακοινώσεις έγιναν χθες το πρωί.
- Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, για την παρακολούθηση του κινητού τηλεφώνου του κ. Ανδρουλάκη μέσω του συστήματος νόμιμων συνακροάσεων της ΕΥΠ δεν είχε ενημερωθεί το Μέγαρο Μαξίμου.
- Οι ίδιες πηγές ενημέρωσης ανέφεραν ότι το βράδυ της Πέμπτης κλήθηκε να παράσχει εξηγήσεις σε ανώτατο κυβερνητικό επίπεδο ο διοικητής της Υπηρεσίας, Παναγιώτης Κοντολέων.
- Ο τελευταίος φέρεται να επικαλέστηκε ότι η παρακολούθηση του κ. Ανδρουλάκη έγινε κατόπιν αιτήματος ξένων αρχών,
- με τις πληροφορίες να αναφέρουν ότι την άρση απορρήτου στο κινητό του προέδρου του ΠΑΣΟΚ ζήτησαν οι υπηρεσίες πληροφοριών της Ουκρανίας και της Αρμενίας.
- Κάποιες άλλες πηγές ενημέρωσης σημείωναν ότι το ενδιαφέρον των ξένων υπηρεσιών και κατ’ επέκταση και της ΕΥΠ είχε κεντρίσει η συμμετοχή του κ. Ανδρουλάκη σε επιτροπή του Ευρωκοινοβουλίου με αντικείμενο εμπορικές σχέσεις της Ενωσης με την Κίνα.
- Ο τελευταίος φέρεται να επικαλέστηκε ότι η παρακολούθηση του κ. Ανδρουλάκη έγινε κατόπιν αιτήματος ξένων αρχών,
Auditor’s note: Η λογική των ξένων
Σε αυτό το σημείο ο συντάκτης επικαλείται πληροφορίες που εμπλέκουν υπηρεσίες πληροφοριών χωρών χωρίς κρίσιμη συνεργασία με την Ελλάδα και που η Αθήνα δεν θα είχε προφανή λόγο να τις συνδράμει σε τέτοιο αίτημα, αλλά αντιθέτως, θα τις μπλόκαρε.Συνεπώς, είτε η αναφορά τους είναι παρελκυστική, είτε αν ισχύει οι υπηρεσίες της Ουκρανίας και της Αρμενίας χρησιμοποιήθηκαν ως μπροστινές από τη CIA, η οποία θέλησε να καλύψει τα ίχνη της, είτε που υπάρχουν άλλα ζητήματα που δεν είναι ορατά δια γυμνού οφθαλμού και αναγκάζουν την ΕΥΠ να ακολουθεί τέτοια ατζέντα.
Timeline: Παρακολούθηση από τον Σεπτέμβριο
Εν τέλει όμως, στο χρονολόγιο, αναφέρεται ότι η παρακολούθηση του Νίκου Ανδρουλάκη είχε όντως ζητηθεί και ξεκινήσει μέσω επισυνδέσεων και predator, χωρίς αναφορά για χρήση άλλων μέσω φυσικών ή ηλεκτρονικών (όπως το περίφημο βαλιτσάκι), από τον Σεπτέμβριο:
“Η διάταξη για την άρση απορρήτου στο τηλέφωνο του προέδρου του ΠΑΣΟΚ υπεγράφη τον Σεπτέμβριο του 2021, σύμφωνα με πληροφορίες, δηλαδή την ίδια περίοδο που έγινε προσπάθεια παγίδευσης του κινητού τηλεφώνου του με το παράνομο λογισμικό Predator, όπως ο ίδιος έχει καταγγείλει. Εκείνη η προσπάθεια δεν καρποφόρησε καθώς ο κ. Ανδρουλάκης δεν πάτησε τον ηλεκτρονικό σύνδεσμο-παγίδα μέσω του οποίου θα εγκαθίστατο το παράνομο λογισμικό στη συσκευή του”.
Auditor’s note: Κενά και αντιφάσεις
Η διαπίστωση αυτή, καταρχήν επιβεβαιώνει την επί μακρόν παρακολούθηση του Νίκου Ανδρουλάκη από την ΕΥΠ για λογαριασμό ξένων. Ωστόσο, παραλείπεται το γεγονός ότι τέτοιες παρακολουθήσεις παράγουν reports τα οποία αξιολογούνται και με βάση αυτά συνεχίζονται ή διακόπτονται. Όταν μάλιστα πρόκειται για ευρωβουλευτή και πολιτικό αρχηγό και το ζήτημα χαρακτηρίζεται “εθνικής ασφαλείας”, τότε η ενημέρωση φτάνει de facto στο υψηλότερο πολιτικό και δικαστικό επίπεδο.Στη συγκεκριμένη περίπτωση όμως, η εισαγγελέας της ΕΥΠ φέρεται να ενημερώνει τον προϊστάμενό της κατόπιν των αποκαλύψεων και του ελέγχου της ΑΑΔΕ και αφού είχαν ήδη ζητηθεί παραιτήσεις.
Πλέον, θεωρείται βέβαιη η αντικατάσταση της κας Βλάχου στην ΕΥΠ και ο επανέλεγχος των ενταλμάτων παρακολούθησης για μια σειρά από πρόσωπα και εγκαταστάσεις. Πολλά, έχουν είτε αποσυρθεί, είτε τεθεί ήδη σε αναστολή.
Η διαδικαστική… σφράγιση
Στο επίπεδο της διαδικαστικής διαχείρισης, η κυβέρνηση, αφού πέταξε το μπαλάκι στην ΑΔΑΕ, η οποία ενήργησε άμεσα, έφερε αποτελέσματα και ο πρωθυπουργός προέβη σε ενέργειες, τώρα, το ζήτημα περνά σε πολιτικό και ποινικό.
Πολιτικά, η κυβέρνηση αποδέχεται, σύμφωνα με δηλώσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου, τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής, που ζητά με την τοποθέτησή του ο Νίκος Ανδρουλάκης, θέλοντας έτσι να δείξει ότι δεν έχει πρόθεση συγκάλυψης.
Την αίσθηση της συγκάλυψης όμως, αποπνέει η παρέμβαση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Ισίδωρου Ντογιάκου, ο οποίος αντί να διερευνήσει την ουσία των καταγγελιών και τον ρόλο της υφισταμένης του, ανακοίνωσε έρευνα για την πηγή των διαρροών.
Οι ανακοινώσεις του Αρείου Πάγου έχουν ήδη προκαλέσει κύμα αντιδράσεων από τα media, τις ενώσεις δημοσιογράφων και την αντιπολίτευση.
Βέβαια, σε αυτό το σημείο, πρέπει να σημειωθεί ότι, όπως επισημαίνει σε Tweet του και ο Θανάσης Κουκάκης, η ελληνική κυβέρνηση δεν έχει ενσωματώσει την οδηγία της Κομισιόν για τους μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος. Βέβαια, η οδηγία ισχύει, ακόμα και χωρίς να έχει ενσωματωθεί.
