Ως Risk-off παράγοαντα σε περίοδο αύξησης γεωπολιτικού ρίσκου και αυξημένου γεωοικονομικού stress χαρακτηρίζει τη Συμφωνία των Πρεσπών η υπουργός Άμυνας της Βόρειας Μακεδονίας Slavjanka Petrovska στο 7ο Delphi Economic Forum.
Η υπουργός Άμυνας ανοίγοντας τη συζήτηση και σε σχέση με την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και την πρόσφατη ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ, ανέφερε: «Είμαστε ασφαλείς; Ναι είμαστε γιατί είμαστε μέλη του ΝΑΤΟ και αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό κομμάτι της συμμετοχής σ’ αυτό» και συμπλήρωσε «Αν δεν είχαμε υπογράψει αυτή την συμφωνία η κατάσταση στην Ουκρανία θα μας ανησυχούσε περισσότερο. Η Ρωσία συνεχίζει να έχει την επιρροή της στη χώρα μας. Είναι υβριδικές απειλές που εστιάζουν στα Δυτικά Βαλκάνια. Η διαδικασία η ενταξιακή σε ΝΑΤΟ και Ε.Ε. αντανακλά και την ασφάλεια της περιοχής».
Οι διαπιστώσεις της υπουργού Άμυνας της Βόρειας Μακεδονίας έχουν όμως αντίκτυπο και στην Ελλάδα, καθώς ενδεχόμενη πολυεπίπεδη αποσταθεροποίηση της Βόρειας Μακεδονίας στο πλαίσιο του γεωπολιτικού ανταγωνισμού ΗΠΑ – Ρωσίας, θεωρείται βέβαιο ότι θα είχε αντίκτυπο στην Ελλάδα, τόσο άμεσα, λόγω της γειτνίασης, όσο και έμμεσα μέσω του spillover effect στα ελληνοτουρκικά.
Κατ επέκταση, η Συμφωνία των Πρεσπών δρα ως risk off factor, συμβάλλονας έτσι στη σταθερότητα των χωρών, της περιοχής και κατ επέκταση στην οικονομική ανάπτυξη, εν μέσω αλληλεπικαλυπτόμενων γεωπολιτικών και γεωοικονομικών κρίσεων.
Συνδυαστικά, η Συμφωνία των Πρεσπών αποτρέπει τη διάχυση και διαφοροποίηση των κρίσεων που ξεσπούν στην ευρύτερη περιοχή, δρώντας ως “φράχτης”, καθώς πειρορίζει καταλυτικά τα σημεία τριβής και διερύνει το πεδίο συνεργασίας προσφέροντας κοινές προοπτικές και υποδομές.
Παράπονα προς την Ευρώπη
Παράλληλα η Υπουργός Άμυνας της Βόρειας Μακεδονίας μίλησε και για την διαδικασία ένταξης της χώρας της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τονίζοντας πως αυτή θα πρέπει να προχωρήσει άμεσα. «Η ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στην Ε.Ε. είναι standby λόγω μιας άλλης διαφωνίας με την κυβέρνηση της Βουλγαρίας. Θέλουμε να λύσουμε αυτή τη διαφορά. Όχι λόγω του θετικού πολιτικού αντικτύπου αλλά γιατί θέλουμε να επενδύσουμε στο μέλλον».
«Θέλω να τονίσω τον λόγο που είναι σημαντική η ένταξη. Όλα συνδέονται σαν συγκοινωνούντα δοχεία. Αν δεν συνεχιστεί η ευρωπαϊκή τροχιά, μπορεί να υπάρξει δραματικός αντίκτυπος σε όλη την περιοχή. Σε τέτοιες περιπτώσεις η πολιτική διεύρυνσης έχει πλέον μετατραπεί σε πολιτική ασφάλειας» ανέφερε η Slavjanka Petrovska.
Ο Mladen Ivanic, ανέφερε πως «Υπήρχαν πάντα απόψεις όπως εκείνη των ανοιχτών θυρών της Ε.Ε. για τα δυτικά Βαλκάνια. Κάποιοι άλλοι όμως έλεγαν ότι μετά την Κροατία δεν θα έχουμε διεύρυνση. Πώς μπορεί κανείς να τους εμπιστευτεί; Ήθελα τη Βοσνία μέλος της Ε.Ε., γιατί πίστευα ότι θα ήμασταν πολύ καλό κράτος μέλος. Άλλη απογοήτευση μετά τη συμφωνία των Πρεσπών. Η Βόρεια Μακεδονία είχε ημερομηνία διαπραγματεύσεων, αλλά δεν δόθηκε αυτή η ημερομηνία. Υπάρχει δυσπιστία στην Ε.Ε. και τις δεσμεύσεις της. Αν βγει κάτι καλό από την Ουκρανία ελπίζω να είναι ότι η Ε.Ε. θα δει τα πράγματα σοβαρά».
Ισχυρό φιλορωσικό στοιχεία στη Βουλγαρία
Από την πλευρά του ο Petar Stoyanov, τόνισε: «Υπάρχουν φιλορωσικές αντιλήψεις στη Βουλγαρία. Δεν είναι κάτι καινούργιο γιατί πολιτικά, ιστορικά βρίσκεται κοντά στη Ρωσία. Περισσότερο από ό,τι οι Πολωνοί ή οι Τσέχοι. Όμως η Βουλγαρία έχει ξεκάθαρες απόψεις. Είναι μέλος της Ε.Ε. και του ΝΑΤΟ». Ο ίδιος υπογράμμισε πως «Μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία θα πρέπει το χρονοδιάγραμμα της Ε.Ε. για την ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων να επιταχύνει. Δεν αφορά μόνο τις στρατιωτικές εγγυήσεις αλλά και τις οικονομικές. Είναι σημαντικό να το καταλάβουμε. Από εκεί εξαρτάται η ασφάλεια της ηπείρου μας, η ένταξη αυτών των χωρών. Ο πόλεμος στην Ουκρανία θα αλλάξει την γραφειοκρατική προσέγγιση. Η Ρωσία άθελά της μας απομάκρυνε από τη γραφειοκρατική μεταψυχροπολεμική σκέψη».
Τελείωσαν οι γεμρναικές αυταπάτες
Ο Klaus Wittmann, λέκτορας σύγχρονης Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Πότσνταμ, επιχείρησε μια μικρή ιστορική αναδρομή στα Δυτικά Βαλκάνια, λέγοντας πως «Σταθήκαμε μάρτυρες όλων των φάσεων της ανάπτυξης των δυτικών Βαλκάνιων. Τον διαμελισμό της Γιουγκοσλαβίας, το ξέσπασμα του πολέμου, την εκστρατεία για το Κόσοβο» ενώ σημείωσε πως οι Γερμανοί ηγέτες «δεν έχουν κάνει αρκετά για τα Δυτικά Βαλκάνια».
Σημείωσε πως η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία «έκανε τους Γερμανούς να αφήσουν πίσω την αυταπάτη ότι μπορούν να πορευτούν μ’ αυτή τη Ρωσία» και μιλώντας για την ένταξη χωρών των δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση πως «η πρόσβαση στην Ε.Ε. θα πρέπει να ειδωθεί με την πολιτική άποψη. Πρέπει να έχουμε απόλυτη συνείδηση για τους κινδύνους που καραδοκούν για ειρήνη και σταθερότητα. Πρέπει να έχουν πολιτική ένταξης και να υπάρχει μια πιο ενεργή παρουσία της ΕΕ στα δυτικά Βαλκάνια».
