Στρατηγική περιορισμού των περιθωρίων και ανοχών έναντι της τουρκικής προκλητικότητας στο Αιγαίο υιοθετεί το ΓΕΕΘΑ, περιλαμβάνοντας πλέον τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη στη λίστα συμβάντων, ενώ παράλληλα με διαρροές σε media αναπροσαρμόζει τους κανόνες εμπλοκής αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο κατάρριψής τους.
Δεν είναι η πρώτη φορά που η Τουρκία χρησιμοποιεί UAV στο πλαίσιο των προκλήσεων που εκδηλώνει πάνω από το Αιγαίο, είναι όμως η πρώτη φορά που το ΓΕΕΘΑ αναγνωρίζει το γεγονός στην επίσημη ανακοίνωση, στέλνοντας με τη σειρά του μήνυμα στην Άγκυρα, ότι τα περιθώρια στενεύουν και η ανοχή εξαντλείται. Παράλληλα, φήμες και διαρροές σε ελληνικά media κάνουν λόγο για εντολές κατάρριψης των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, διαμορφώνοντας εν συνόλω ιδιαίτερα εύφλεκτο τοπίο, σε μια προσπάθεια να αλλάξει η δυναμική της κατάστασης και να αναγκαστεί η Άγκυρα να αναλάβει τις ευθύνες της.
Από τουρκικής πλευράς, η υπέρπτηση UAV πάνω από ελληνικό έδαφος και ιδιαίτερα στη Ρω, διαφέρει ποιοτικά από τις υπερπτήσεις μαχητικών αεροσκαφών, καθώς πέρα από τον εντυπωσιασμό αποτελεί έκφανση ενός νέου τύπου επικοινωνίας, η αποκωδικοποίηση του οποίου απαιτεί βαθύτερη γνώση συνθηκών και ζητημάτων.
Το νέο αυτό σκηνικό αναμένεται να γίνει πιο κατανοητό το προσεχές διάστημα ανάλογα και σε συνάρτηση με την χρήση των UAV από την Τουρκία και τη στάση που θα τηρήσει το ελληνικό ΓΕΕΘΑ ως προς την καταγραφή αλλά και τον χειρισμό τέτοιων παραβιάσεων.
Ήδη περιστατικά με παραβιάσεις UAV και αντίστοιχες καταρρίψεις έχουν πυροδοτηθεί μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, Βρετανίας και Ρωσίας, Γερμανίας και Ρωσίας και στη Νότια Σινική Θάλασσα μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, τα οποία σηματοδότησαν μεν κλιμάκωση της έντασης, αλλά δεν χαρακτηρίστηκαν πράξεις πολέμου. Ως εκ τούτου και με βάσει τους διεθνώς διαμορφούμενους κανόνες εμπλοκής το ενδεχόμενο κατάρριψης UAV είναι υπό συζήτηση.
Βέβαια, μια τέτοια εξέλιξη εγείρει άλλα ζητήματα που έχουν να κάνουν με την εκδήλωση πρωτοβουλιών έρευνας και διάσωσης, καθώς παρά το γεγονός ότι πρόκειται για μη επανδρωμένα τα συντρίμμια αποτελούν στρατιωτικό υλικό, ενώ η περιοχή πτώσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες αντιπαραθέσεις τόσο σε διπλωματικό όσο και σε στρατιωτικό επίπεδο.
Σε ένα υποθετικό σενάριο η δέσμευση περιοχών για έρευνα και διάσωση θα ήταν ταυτόχρονη από Ελλάδα και Τουρκία, με την Άγκυρα να εκδίδει τις αντίστοιχες εντολές με βάσει τους χάρτες που θα επιλέξει, δημιουργώντας έτσι κίνδυνο θερμού επεισοδίου στη θάλασσα.
Η τουρκική δραστηριότητα στο Αιγαίο
Σύμφωνα με το ΓΕΕΘΑ στο Αιγαίο καταγράφηκαν συνολικά 45 παραβιάσεις, οι 33 από τις οποίες “χρεώνονται” σ΄ ένα αεροσκάφος ηλεκτρονικού πολέμου CN-235, ενώ υπήρξε και μια υπερπτήση UAV πάνω από τη Ρω.
Είναι η πρώτη ημέρα που το ΓΕΕΘΑ στα συγκεντρωτικά στοιχεία των παραβιάσεων αναφέρεται σε πτήσεις UAVs που έκαναν παραβιάσεις του εναέριου χώρου, αν και αντίστοιχα περιστατικά έχουν σημειωθεί και στο παρελθόν.
Από Ελληνικής πλευράς η καταγραφή των παραβιάσεων με UAV αποτελεί σκλήρυνση στάσης και στέλνει μήνυμα κλιμάκωσης της αντιπαράθεσης. Παράλληλα, όμως, προδίδει και έξαρση στη χρήση των UAV από την Τουρκία.
Οι παραβιάσεις:
ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ :3 (2x4F-16 και 1x2F-16
ΜΕΜΟΝΩΜΕΝΑ : 4 (2CN-235και 2UAV)
ΣΥΝΟΛΟ Α/Φ :14
ΟΠΛΙΣΜΕΝΑ :2
ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ :8
ΠΑΡΑΒΙΑΣΕΙΣ :45(33 από τα CN)
ΕΜΠΛΟΚΕΣ :2
ΠΕΡΙΟΧΗ : Βορειοανατολικό, Κεντρικό και Νοτιοανατολικό Αιγαίο
Μία εκ των ανωτέρω παραβιάσεων ήταν η υπέρπτηση που πραγματοποίησε στις 15:12, τούρκικο Μη Επανδρωμένο αερόχημα (UAV) άνωθεν ν. Ρω στα 20.000 πόδια.
Τα συνολικά 14 τουρκικά αεροσκάφη (10 F-16, δύο CN-235 και δύο UAV) προέβησαν επίσης σε οκτώ παραβάσεις των κανόνων εναέριας κυκλοφορίας στο FIR Αθηνών.
Τα ανωτέρω αεροσκάφη αναγνωρίστηκαν και αναχαιτίστηκαν σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες, κατά πάγια πρακτική.
