Ένα ακόμη κεφάλαιο στην πολυτάραχη εκκλησιαστική ιστορία γράφτηκε σήμερα με την αναγνώριση της αυτοκεφαλίας της Εκκλησίας της Ουκρανίας από την Εκκλησία της Ελλάδος, μετά από αίτημα του Οικουμενικού Πατριαρχείου και παρά τις σφοδρές και πολυεπίπεδες αντιδράσεις της ρωσικής Εκκλησίας η οποία έχει οδηγηθεί σε σχίσμα.
Η απόφαση συμβάλλει καθοριστικά στον περιορισμό της ρωσικής επιρροής στην Ουκρανία και την Ανατολική Ευρώπη, ενδυναμώνει το ρόλου του Οικονουμενικού Πατριαρχείου και στέλνει ηχηρά μηνύματα σε πολλαπλούς αποδέκτες.
Υψηλή σημειολογική, εκκλησιαστική, διπλωματική και πολιτική αξία έχει η απόφαση του προκαθήμενου της ελλαδικής Εκκλησίας, αρχιεπίσκοπου Ιερώνυμου να αποτελέσει τον εισηγητή του θέματος, καθώς αποτελεί ένδειξη αλληλεγγύης προς τον βαλλόμενο από τη Ρωσία και δορυφόρους της Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο.
Οι σχέσεις των δύο ιεραρχών είναι ιδιαίτερα ταραχώδεις, αλλά από τις αρχές του έτους βελτιώνονται διαρκώς, τις ανταλλαγές επισκέψεων νωρίτερα φέτος να επισφραγίζουν την επαναπροσέγγιση, ενώ η αναγνώριση της αυτοκεφαλίας της Εκκλησίας της Ουκρανίας, αναβαθμίζει τις σχέσεις Αθήνας-Φαναρίου έτι περαιτέρω δημιουργώντας την αίσθηση κοινού μετώπου, μετά από χρόνια.
Η απόφαση αυτή αποτελεί κίνηση στρατηγικής και ευθυγραμμίζεται παράλληλα με τις σχέσεις της ελληνικής κυβέρνησης με την Ουάσιγκτον, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ελλάδα έχει συστρατευτεί στην προσπάθεια περιορισμού της ρωσικής επιρροής στα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη.
Ακόμα βέβαια δεν είναι γνωστή η στάση που θα τηρήσει η Εκκλησία και το Πατριαρχείο της Ρωσίας, τόσο σε επίπεδο ρητορικής όσο και πολιτικής, όπως επίσης δεν μπορεί να προσδιοριστεί ο αντίκτυπος στις ελληνορωσικές σχέσεις και ιδιαίτερα στο σκέλος του θρησκευτικού τουρισμού.
Όπως αναφέρει η Καθημερινή, επικαλούμενη ασφαλείς πληροφορίες, η Ιεραρχία της Εκκλησίας που αποτελείται από τους 80 μητροπολίτες της Ελλάδας, αναγνώρισε τη νέα αυτοκέφαλη εκκλησία και πλέον ο Αρχιεπίσκοπος θα μνημονεύει και θα συμπεριλάβει στην ορθόδοξη οικογένεια τον Αρχιεπίσκοπο της Ουκρανικής Εκκλησίας Επιφάνιο μετά τον Αρχιεπίσκοπο Πρέσοφ και μητροπολίτη πάσης Τσεχίας και Σλοβακίας, Ραστισλάβο.
Ειδικότερα, ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, αξιοποιώντας την πρωτοβουλία που του δίνει ο Καταστατικός Χάρτης της Εκκλησίας, αποφάσισε να παρατείνει την τακτική συνεδρίαση της Ιεραρχίας, που ξεκίνησε την Τρίτη και ολοκληρώθηκε χθες, για μία ημέρα –άρα, τυπικά, να προχωρήσει σε έκτακτη σύγκληση της Ιεραρχίας– ώστε να συζητηθεί κατ’ αποκλειστικά το αίτημα του Οικουμενικού Πατριαρχείου για την παραχώρηση του αυτοκεφάλου στην Εκκλησία της Ουκρανίας.
Η εισήγηση του Αρχιεπισκόπου βασίστηκε στις εισηγήσεις των δύο αρμόδιων επιτροπών της Ιεραρχίας. Συγκεκριμένα, η Διαρκής Ιερά Σύνοδος είχε ζητήσει περί του ζητήματος την εισήγηση των Συνοδικών Επιτροπών Δογματικών και Νομοκανονικών Ζητημάτων (υπό την προεδρία του μητροπολίτη Διδυμοτείχου Δαμασκηνού) και Διορθοδόξων και Διαχριστιανικών Σχέσεων (υπό την προεδρία του μητροπολίτη Δημητριάδος Ιγνατίου).
Τελικά, οι επιτροπές στο κοινό πόρισμά τους εισηγήθηκαν την αναγνώριση της αυτοκεφαλίας έχοντας μεταξύ των επιχειρημάτων τους, σύμφωνα με πληροφορίες, και τη στάση της Εκκλησίας της Ελλάδος σε παλαιότερες ιδρύσεις ή επανιδρύσεις Εκκλησιών, όπως αυτές της Αλβανίας και της Τσεχίας.
