Σε ανοδική τροχιά, αλλλα χωρίς μεγάλες εξάρσεις έχουν επανέλθει οι τιμές του πετρελαίου, καθώς παρά το επικοινωνιακό ντεμαράζ των ΗΠΑ, οι αγορές βλέπουν ότι το σκηνικό επιδεινώνεται, καθώς το Ιράν ναρκοθετεί τα Στενά του Ορμούζ.
Η παγκόσμια αγορά εισέρχεται σε περίοδο αυξημένης ενεργειακής αβεβαιότητας. Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο επηρεάζονται άμεσα από διαταραχές προσφοράς στον Περσικό Κόλπο. Ο άνθρακας αποκτά μεγαλύτερη σημασία ως εναλλακτικό καύσιμο για την ηλεκτροπαραγωγή.
Οι επόμενες κινήσεις των αγορών θα εξαρτηθούν κυρίως από τέσσερις παράγοντες: τις αποφάσεις του OPEC για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου, πιθανή αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων από τον IEA, την επανεκκίνηση της παραγωγής LNG στο Κατάρ και την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Μέχρι να υπάρξουν σαφείς ενδείξεις εξομάλυνσης, το γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου θα παραμένει ισχυρό στις αγορές ενέργειας.
Το Brent κινείται πάνω από τα 90 δολάρια το βαρέλι καθώς η αγορά ενσωματώνει αυξανόμενο γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου μετά τη σύγκρουση με το Ιράν και τη διακοπή ενεργειακών ροών στον Περσικό Κόλπο. Η τιμή του αργού ανέκαμψε περίπου 2% μετά την πτώση σχεδόν 11% της προηγούμενης συνεδρίασης, καθώς οι επενδυτές αξιολογούν τη διάρκεια της κρίσης και τις πραγματικές απώλειες παραγωγής.
Η μεταβλητότητα εκτοξεύεται διεθνώς, με τις ευρωπαϊκές αγορές μετοχών και ενέργειας να μην αποτελούν εξαίρεση. Οι ευρωαγορές υποχωρούν μετά την πρόσφατη ανάκαμψη, ενώ το φυσικό αέριο διατηρείται κοντά στα 49 ευρώ ανά MWh παρά τη σημαντική διόρθωση της προηγούμενης ημέρας. Η αγορά αντιμετωπίζει συνδυασμό γεωπολιτικής αβεβαιότητας, απώλειας ενεργειακών ροών και αυξανόμενου κόστους για την ευρωπαϊκή οικονομία.
Τα βιομηχανικά μέταλλα παρουσιάζουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα. Ο χαλκός παραμένει κοντά στα πρόσφατα υψηλά επίπεδα, στηριζόμενος στη ζήτηση από την Κίνα και στις δομικές ελλείψεις προσφοράς. Το συνολικό περιβάλλον των αγορών χαρακτηρίζεται από ενεργειακή ένταση, υψηλή μεταβλητότητα και ενίσχυση των στρατηγικών εμπορευμάτων.
Πετρέλαιο: Ακριβό γεωπολιτικό ασφάλιστρο
Το Brent πλησιάζει ξανά τα 90 δολάρια το βαρέλι καθώς η αγορά επικεντρώνεται στις διαταραχές προσφοράς. Η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ παραμένει ουσιαστικά αδρανής και μεγάλοι παραγωγοί της Μέσης Ανατολής έχουν ήδη περιορίσει την παραγωγή τους κατά περισσότερο από 6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.
Οι δηλώσεις της αμερικανικής κυβέρνησης ενισχύουν την αβεβαιότητα γύρω από τη διάρκεια της σύγκρουσης. Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Pete Hegseth δήλωσε ότι η επόμενη φάση των επιχειρήσεων ενδέχεται να αποτελέσει «την πιο έντονη ημέρα επιθέσεων». Η αγορά ενσωματώνει πλέον το ενδεχόμενο παρατεταμένης διαταραχής προσφοράς.
Στο μεταξύ το Ιράν έχει ξεκινήσει τη ναρκοθέτηση των Στενών του Ορμούζ και παρά τις ανακοινώσεις των ΗΠΑ για πλήγματα σε ναρκοθετικά πλοία, η διαδικασία δύσκολα μπορεί να διακοπεί.
Παράλληλα, το ενδεχόμενο συντονισμένης αποδέσμευσης στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου από τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας παραμένει στο επίκεντρο. Το G7 εκφράζει στήριξη σε μια τέτοια πρωτοβουλία, χωρίς να έχει ανακοινωθεί ακόμη συγκεκριμένη απόφαση. Επενδυτές και αναλυτές στρέφουν την προσοχή τους και στη μηνιαία έκθεση του OPEC για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου.
Με το δάκτυλο στη σκαδνάλη οι Ευρωαγορές
Οι βασικοί ευρωπαϊκοί δείκτες υποχωρούν καθώς η γεωπολιτική ένταση επηρεάζει το επενδυτικό κλίμα. Ο STOXX 50 και ο STOXX 600 σημείωσαν πτώση περίπου 0,8% μετά την ισχυρή άνοδο της προηγούμενης ημέρας.
Τις μεγαλύτερες απώλειες καταγράφουν οι κλάδοι των τραπεζών, της βιομηχανίας και της τεχνολογίας. Η αύξηση των τιμών ενέργειας επηρεάζει το κόστος παραγωγής, την κερδοφορία επιχειρήσεων και τις προσδοκίες οικονομικής ανάπτυξης.
Η ευρωπαϊκή οικονομία παραμένει ιδιαίτερα εκτεθειμένη σε ενεργειακές διαταραχές λόγω της εξάρτησης από εισαγωγές. Η εξέλιξη των ενεργειακών αγορών επηρεάζει άμεσα τις προοπτικές πληθωρισμού και ανάπτυξης στην περιοχή.
Φυσικό αέριο: Eνεργειακός κίνδυνος για την Ευρώπη
Τα ευρωπαϊκά συμβόλαια φυσικού αερίου κινούνται προς τα 49 ευρώ ανά MWh. Παρά την πρόσφατη πτώση περίπου 16%, η αγορά παραμένει ιδιαίτερα ευαίσθητη στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Η διακοπή λειτουργίας μεγάλων εγκαταστάσεων LNG στο Κατάρ αυξάνει την ανησυχία για την παγκόσμια προσφορά. Η παύση εξαγωγών διαρκεί ήδη πέντε ημέρες, τη μεγαλύτερη περίοδο από το 2008.
Η κατάσταση δημιουργεί σημαντικό κίνδυνο για την Ευρώπη. Τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται κάτω από το 30% και απαιτούνται μεγάλες εισαγωγές LNG κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού για την πλήρωση των αποθηκών πριν από τον επόμενο χειμώνα.
Ο άνθρακας μπορεί να σώσει την κατάσταση
Οι τιμές άνθρακα υποχώρησαν προς τα 130 δολάρια ανά τόνο μετά την πρόσφατη άνοδο έως τα 150 δολάρια. Η κίνηση συνδέεται με την προσωρινή αποκλιμάκωση στις τιμές πετρελαίου.
Η ενεργειακή αστάθεια στη Μέση Ανατολή ενισχύει τη σημασία του άνθρακα ως εναλλακτικής πηγής ενέργειας. Ασιατικές οικονομίες που βασίζονται στο LNG του Κατάρ ενδέχεται να αυξήσουν τη χρήση άνθρακα στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας εφόσον οι διαταραχές παραταθούν.
Για την Κίνα ο άνθρακας αποτελεί σημαντικό στρατηγικό απόθεμα ενέργειας και βασική πρώτη ύλη για τη χημική βιομηχανία.
Χαλκός: Ανθεκτικότητα λόγω δομικών ελλείψεων
Οι τιμές χαλκού διατηρούνται κοντά στα 5,9 δολάρια ανά λίβρα μετά από τρεις συνεχόμενες ανοδικές συνεδριάσεις. Κινέζοι μεταποιητές αξιοποιούν τις πρόσφατες διορθώσεις τιμών για να αυξήσουν τις αγορές πρώτων υλών.
Οι πιέσεις στην προσφορά παραμένουν έντονες. Τα τέλη επεξεργασίας χαλκού προβλέπεται να υποχωρήσουν στο μηδέν το 2026, εξέλιξη που αντανακλά σοβαρή έλλειψη συμπυκνωμάτων χαλκού παγκοσμίως.
Η μακροπρόθεσμη ζήτηση ενισχύεται από επενδύσεις σε ενεργειακά δίκτυα, υποδομές τεχνητής νοημοσύνης και αμυντικές δαπάνες. Παράλληλα, εργαζόμενοι σε διυλιστήριο χαλκού της Glencore στην Αυστραλία εξετάζουν απεργιακές κινητοποιήσεις μετά από αποτυχημένες διαπραγματεύσεις για μισθολογικά αιτήματα.
