Με στόχο ΑΕΠ στο εύρος 4,5%-5% -το χαμηλότερο εδώ και δεκαετίες- και δημοσιονομικό έλλειμμα 4%, το Πεκίνο στέλνει σήμα ότι προτεραιότητα για το 2026 είναι η σταθερότητα μέσα σε δυσκολότερο διεθνές περιβάλλον. Την ίδια στιγμή, ο πρωθυπουργός Li Qiang ανακοίνωσε αύξηση αμυντικών δαπανών 7% και παρουσίασε τις κατευθύνσεις του νέου πενταετούς σχεδίου, που εστιάζει στην τεχνολογική αυτοδυναμία.
Η κινεζική ηγεσία «κλείδωσε» τους βασικούς στόχους της χρονιάς στην έναρξη της ετήσιας συνεδρίασης του κοινοβουλίου στο Πεκίνο, επιλέγοντας μια πιο προσεκτική γραμμή για την ανάπτυξη, αλλά διατηρώντας αυξημένο δημοσιονομικό χώρο. Ο στόχος για το ΑΕΠ τοποθετείται μεταξύ 4,5% και 5%, έναντι του περσινού «περίπου 5%», ενώ η πραγματική επίδοση του 2025 διαμορφώθηκε στο 5%.
Στην ομιλία του, ο Li Qiang περιέγραψε ένα εξωτερικό σκηνικό με αυξημένους γεωπολιτικούς κινδύνους και ασθενή παγκόσμια δυναμική, υποστηρίζοντας ότι η πολυμέρεια και το ελεύθερο εμπόριο δέχονται ισχυρή πίεση. Παράλληλα, έβαλε στο κάδρο τις εσωτερικές αδυναμίες, αναγνωρίζοντας ότι η αγορά ακινήτων παραμένει σε φάση προσαρμογής, ότι η ανισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης είναι έντονη και ότι η απασχόληση και η αύξηση εισοδήματος έχουν γίνει δυσκολότερες.
Παρόλα αυτά, το Πεκίνο επιχειρεί να περάσει το μήνυμα ότι η οικονομία «άντεξε», με όπλα τη διαφοροποίηση των εξαγωγών και την ενίσχυση των δαπανών για έρευνα και ανάπτυξη. Σε αυτό το πλαίσιο, το εύρος του στόχου για το ΑΕΠ λειτουργεί και ως εργαλείο: δίνει μεγαλύτερη ευελιξία στην πολιτική, καθώς η κυβέρνηση καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα εσωτερικά προβλήματα και εξωτερικούς κλυδωνισμούς.
Έλλειμμα 4% και πληθωρισμός 2%: Η δύσκολη ισορροπία
Το «work report» θέτει στόχο δημοσιονομικού ελλείμματος 4% για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, πάνω από το επίπεδο 3% που θεωρείται παραδοσιακά πιο «άνετο» για την κινεζική οικονομική πολιτική. Ταυτόχρονα, στο μέτωπο των τιμών, ο στόχος για τον δείκτη τιμών καταναλωτή μπαίνει στο 2%. Αυτό αποκτά βαρύτητα, επειδή στο υλικό σου καταγράφονται παρατεταμένες αποπληθωριστικές πιέσεις: ο CPI κινείται σχεδόν επίπεδα, οι τιμές παραγωγού υποχωρούν και ο ευρύτερος αποπληθωριστής παραμένει αρνητικός.
Η κυβέρνηση δείχνει ότι ανησυχεί και για το κλίμα των νοικοκυριών, προαναγγέλλοντας μέτρα για τόνωση της κατανάλωσης. Μάλιστα, επισημαίνεται ότι για πρώτη φορά πενταετές σχέδιο περιλαμβάνει ρητά στόχο «αισθητής» αύξησης του μεριδίου της κατανάλωσης στο ΑΕΠ – ένδειξη ότι το βάρος μετατοπίζεται σταδιακά από την ανάπτυξη με επενδύσεις προς ένα πιο ισορροπημένο μοντέλο.
Πενταετές σχέδιο: Τεχνολογία και αυτάρκεια στην κορυφή
Το νέο πενταετές σχέδιο, όπως περιγράφεται στο κείμενο, ιεραρχεί ως κεντρική επιδίωξη την τεχνολογική υπεροχή. Προβλέπει «αποφασιστικά άλματα» σε τεχνολογίες αιχμής, με στόχο την ενίσχυση της εγχώριας αλυσίδας παραγωγής chips, αλλά και την επέκταση της εθνικής υπολογιστικής ισχύος. Στο πλάνο περιλαμβάνονται μεγάλες υποδομές AI, καθώς και ένα πανεθνικό δίκτυο που θα συνδέει data centers.
Η κατεύθυνση αυτή, ωστόσο, συμπίπτει με ένα δυσμενέστερο διεθνές περιβάλλον. Στο υλικό σου αναφέρονται ως παράγοντες πίεσης τόσο η επιβράδυνση στο εσωτερικό όσο και οι εξελίξεις που συνδέονται με τον εμπορικό πόλεμο του Προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump και την κλιμάκωση με το Ιράν.
Άμυνα και Ταϊβάν
Στα γεωπολιτικά, ο Li Qiang ανακοίνωσε αύξηση αμυντικών δαπανών 7% για το 2026, λίγο χαμηλότερα από το 7,2% του προηγούμενου έτους, αλλά -όπως σημειώνεται- με ρυθμό που εξακολουθεί να ξεπερνά τη συνολική αύξηση των δημοσίων δαπανών.
Ιδιαίτερη προσοχή τραβά και η διατύπωση για την Ταϊβάν. Σε σχέση με πέρυσι, η γλώσσα εμφανίζεται πιο αιχμηρή, με δέσμευση για «αποφασιστική» αντιμετώπιση των δυνάμεων υπέρ της «ανεξαρτησίας της Ταϊβάν», ενώ γίνεται αναφορά και στην ανάγκη αποτροπής εξωτερικής παρέμβασης και προώθησης της «ειρηνικής ανάπτυξης» των σχέσεων. Στο κείμενο υπογραμμίζεται επίσης ότι το Πεκίνο έχει ήδη ποινικοποιήσει από το 2024 λόγο και συμπεριφορές που προωθούν την ανεξαρτησία, στοχεύοντας στη συνέχεια ορισμένους προβεβλημένους πολιτικούς στο εξωτερικό.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι δεν υπήρξε αντίστοιχη σκλήρυνση έναντι των ΗΠΑ, κάτι που ερμηνεύεται ως προσπάθεια διαχωρισμού του μηνύματος προς την Ταϊβάν από τη στάση προς την Ουάσιγκτον, ενόψει σχεδιαζόμενης επίσκεψης του Trump στο Πεκίνο.
«Θα πιάσουμε τον στόχο»
Στο περιθώριο της συνεδρίασης, εκπρόσωποι επαρχιών εμφανίζονται καθησυχαστικοί. Ένας αντιπρόσωπος από την οικονομικά ισχυρή επαρχία Zhejiang δήλωσε ότι ο στόχος ανάπτυξης «θα επιτευχθεί σίγουρα», ενώ ο κυβερνήτης της Guizhou παραδέχθηκε ότι αισθάνεται πίεση, αλλά τη βλέπει ως κίνητρο για τη δουλειά του.
