Με τα συμβόλάια του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου να γράφουν κέρδη της τάξης του 50% αντιδρώντας στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, η Ευρώπη βρίσκεται οιονεί ενεργειακή κρίση και πάλι απροετοίμαστη, καθώς τα αποθέματα έχουν υποχωρήσει στο 31% έναντι 40% την αντίστοιχη περίοδο του 2025!
Η Ευρώπη έπεσε κανά στην ίδια παγίδα, να βρεθεί σε περιβάλλον περιορισμένων προμηθειών εξαιτίας γεωπολιτικών γεγονότων χωρίς αποθέματα και σχεδιασμό.Το μόνο ανακουφιστικό -ενδεχομένως- στοιχείο είναι ότι ο χειμώνας οδεύει στο τέλος του και ότι οι θερμοκρασίες προβλέπονται υψηλές για την εποχή.
Τα ευρωπαϊκά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης φυσικού αερίου (δείκτης αναφοράς TTF) καταγράφουν κέρδη 50% στις 2 Μαρτίου 2026, φθάνοντας περίπου στα 47,9 ευρώ/MWh — καταγράφοντας νέα υψηλά έτους — εξαιτίας της κλιμάκωσης της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή που διαταράσσει τις προμήθειες LNG.
Προφανώς, η αντίδραση των αγορών είναι εκρηκτική και έχει μεγάλες πιθανότητες να μετριαστεί. Το μήνυμα όμως δεν μπορεί να παραβλεφθεί: Η Ευρώπη είναι απροετοίμαστη απέναντι σε μια συνθήκη που ήξερε ότι πλησιάζε και είχε παίξει ρόλο στη διαμόρφωσή της.
Οι εξελίξεις
Η QatarEnergy ανέστειλε την παραγωγή LNG στις εγκαταστάσεις Ras Laffan και Mesaieed, ύστερα από πλήγματα ιρανικών drones την 1η Μαρτίου — το ένα έπληξε δεξαμενή νερού σε μονάδα ηλεκτροπαραγωγής στη Mesaieed και το άλλο ενεργειακή εγκατάσταση στο Ras Laffan — χωρίς να αναφερθούν θύματα. Η προληπτική αυτή αναστολή επηρεάζει την παραγωγή του Κατάρ, το οποίο καλύπτει περίπου το 18%-20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG και περίπου το 12%-15% των εισαγωγών LNG της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ευρύτερες διαταραχές
Εταιρίες διαχείρισης δεξαμενόπλοιων LNG διέκοψαν τις διελεύσεις μέσω των Στενών του Ορμούζ — κομβικού σημείου διέλευσης για περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου LNG — εν μέσω αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων κατά του Ιράν και των αντιποίνων της Τεχεράνης, με αποτέλεσμα να ακινητοποιηθούν περισσότερα από 150 πλοία. Η εξέλιξη αυτή περιορίζει και τις εξαγωγές άλλων παραγωγών του Κόλπου, συσφίγγει περαιτέρω την παγκόσμια αγορά και εντείνει τον ανταγωνισμό για φορτία LNG από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Επιπτώσεις στην αγορά
Τα επίπεδα αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαμορφώνονται κάτω από το 31% — έναντι 40% την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι — επιτείνοντας τους κινδύνους από τις τρέχουσες διαταραχές. Στη Γερμανία τα αποθέματα ανέρχονται στο 20,5% και στη Γαλλία στο 21%. Οι τιμές ενδέχεται να κινηθούν υψηλότερα εφόσον οι διαταραχές συνεχιστούν, με εκτιμήσεις να τοποθετούν το TTF στα 45 ευρώ/MWh εντός 12 μηνών υπό συνθήκες περιορισμένης διαθεσιμότητας LNG.
