Ο κυβερνήτης της Καλιφόρνιας Gavin Newsom ανακοίνωσε την έναρξη ελέγχου για τις πρακτικές εποπτείας περιεχομένου του TikTok, κατηγορώντας την πλατφόρμα ότι καταστέλλει αναρτήσεις επικριτικές προς τον πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump. Ο έλεγχος θα εξετάσει κατά πόσο οι πρακτικές αυτές παραβιάζουν την πολιτειακή νομοθεσία.
Η παρέμβαση έρχεται σε μια χρονική συγκυρία αυξημένης πολιτικής και ρυθμιστικής ευαισθησίας για το TikTok, λίγες ημέρες μετά την οριστικοποίηση συμφωνίας της ByteDance για τη δημιουργία κοινοπραξίας με πλειοψηφική αμερικανική συμμετοχή. Η συμφωνία στοχεύει στην αποτροπή απαγόρευσης της εφαρμογής στις ΗΠΑ και προβλέπει τη θωράκιση των δεδομένων Αμερικανών χρηστών και των αλγορίθμων της πλατφόρμας.
Σε ανάρτηση στο X, το γραφείο του Newsom ανέφερε ότι έχει λάβει αναφορές -και έχει επιβεβαιώσει ανεξάρτητα περιστατικά- καταστολής περιεχομένου επικριτικού προς τον Trump, χωρίς ωστόσο να δώσει περαιτέρω στοιχεία. Παράλληλα, ζητήθηκε από το υπουργείο Δικαιοσύνης της Καλιφόρνιας να εξετάσει αν συντρέχει παραβίαση της νομοθεσίας της Πολιτείας.
Το TikTok απορρίπτει τις κατηγορίες, αποδίδοντας τα προβλήματα σε τεχνική αστοχία. Εκπρόσωπος της εταιρείας παρέπεμψε σε προηγούμενη ανακοίνωση, σύμφωνα με την οποία διακοπή ρεύματος σε κέντρο δεδομένων προκάλεσε αλυσιδωτή δυσλειτουργία συστημάτων, με αποτέλεσμα καθυστερήσεις και σφάλματα στη δημοσίευση νέου περιεχομένου. Όπως υποστηρίζει η εταιρεία, η παρουσίαση του ζητήματος ως πολιτικά υποκινούμενης φίμωσης είναι ανακριβής.
Η υπόθεση εντάσσεται σε ένα ήδη φορτισμένο πολιτικό πλαίσιο. Ο Newsom, Δημοκρατικός, και ο Trump, Ρεπουμπλικανός, βρίσκονται εδώ και χρόνια σε ανοιχτή πολιτική αντιπαράθεση, ενώ ο Trump διατηρεί ισχυρή παρουσία στην πλατφόρμα, με περισσότερους από 16 εκατ. ακολούθους, αποδίδοντας στο TikTok ρόλο στην εκλογική του νίκη το 2024.
Τι εξετάζεται – τι διακυβεύεται
Με το TikTok να επιχειρεί να κλείσει έναν μακρύ κύκλο αμφισβήτησης γύρω από την ασφάλεια δεδομένων και τη σχέση του με την Κίνα, η έρευνα που ανακοίνωσε ο Newsom δείχνει ότι το ρυθμιστικό και πολιτικό ρίσκο γύρω από την πλατφόρμα παραμένει ενεργό – και, σε αυτή τη φάση, μετατοπίζεται και στο πεδίο της εποπτείας περιεχομένου.
Το κρίσιμο σημείο για την επόμενη περίοδο είναι αν η Καλιφόρνια θα δώσει συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο και τεκμηρίωση (ποια περιστατικά, ποια πρακτική, ποια διάταξη νόμου), καθώς και αν θα ζητηθούν στοιχεία για το πώς λήφθηκαν αποφάσεις moderation, ποιοι κανόνες εφαρμόστηκαν και αν υπήρξαν αποκλίσεις.
Ειδικότερα εξετάζεται:
- Νομικό σκέλος: αν οι πρακτικές εποπτείας περιεχομένου του TikTok παραβιάζουν πολιτειακή νομοθεσία της Καλιφόρνιας.
- Ρυθμιστικό ρίσκο: πιθανή ενίσχυση της πίεσης προς την πλατφόρμα, παρά τη νέα εταιρική δομή στις ΗΠΑ.
- Πολιτική διάσταση: κατηγορίες περί πολιτικής μεροληψίας σε περιβάλλον έντονης πόλωσης.
- Λειτουργικός παράγοντας: κατά πόσο τα τεχνικά προβλήματα που επικαλείται το TikTok επαρκούν για να εξηγήσουν τα καταγγελλόμενα περιστατικά.
Παράλληλα, το TikTok θα χρειαστεί να «δέσει» δημόσια την τεχνική εξήγηση που προβάλλει -διακοπή ρεύματος σε data center και αλυσιδωτή αστοχία συστημάτων- με το χρονικό αποτύπωμα των καταγγελιών, διαφορετικά η υπόθεση θα συνεχίσει να τροφοδοτεί σενάρια περί πολιτικής μεροληψίας.
Σε κάθε περίπτωση, το επεισόδιο λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι ακόμη κι αν η εταιρική δομή στις ΗΠΑ περιορίσει τον κίνδυνο άμεσης απαγόρευσης, η πλατφόρμα παραμένει εκτεθειμένη σε παράλληλες εστίες πίεσης – από πολιτειακούς ελέγχους έως νέους κύκλους δημόσιας αντιπαράθεσης γύρω από το τι «κόβεται» και γιατί.
