Με κυριακάτικη ανακοίνωση από το υπουργείο Εμπορίου της Κίνας, συνεχίζεται το σίριαλ δημόσιας αντιπαράθεσης με τις ΗΠΑ, η οποία όμως περιλαμβάνει και στοιχεία εξομάλυνσης, ακολουθώντας αντίστοιχες κινήσεις του Τραμπ.
Έτσι, ενώ σε πρώτη ανάγνωση ο εμπορικός ανταγωνισμός δείχνει να αναζωπυρώνεται, σε μια πιο προσεκτική ματιά, οι δύο πλευρές φαίνεται να επιχειρούν τώρα ελιγμούς σταθεροποίησης. Η ανάγνωση αυτή αναμένεται να κυριαρχήσει και στις αγορές, μετά από μια εβδομάδα κλιμακούμενων εντάσεων.
Το Πεκίνο ανακάλεσε τον Τραμπ στην τάξη, με ανακοίνωση που εξέδωσε το υπουργείο Εμπορίου την Κυριακή, ζητώντας από τον πρόεδρο των ΗΠΑ να αναγνωρίσει τα λάθη του και να επανέλθει στη συνεννόηση που επιτεύχθηκε στις συναντήσεις των διαπραγματευτικών ομάδων.
Η νέα έξαρση ξεκινά με την επιβολή κυρώσεων από τις ΗΠΑ σε κινεζικό διυλιστήριο για εισαγωγή ιρανικού αργού και αντίδραση της Κίνας με επιβολή των ελλιμενισμού σε αμερικανικά πλοία. Ακολούθησε η μαζική ενημέρωση της Κίνας προς ευρεία γκάμα χωρών για την επιβολή ελέγχων στις εξαγωγές σπάνιων γαιών και η αντίδραση του Τραμπ που έθεσε εν αμφιβόλω τη συνάντηση με τον Σι και προανήγγειλε την επιβολή δασμών 100% σε όλα τα κινεζικά προϊόντα. Λίγο αργότερα, ο Τραμπ αν και υπέγραψε την εκτελεστική εντολή, εν τούτους έβαλε χρονοκαθυστέρηση για την εφαρμογή της, την πρώτη Νοεμβρίου, δύο ημέρες δηλαδή μετά την προγραμματισμένη αλλά υπό αίρεση, συνάντησή του με τον Σι Ζινπίνγκ στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής των APEC.
Τελευταία εξέλιξη στο μπαράζ αυτό είναι ανακοίνωση από το υπουργείο Εμπορίου της Κίνας, που δείχνει να ελαστικοποιεί τη θέση του Πεκίνου για τις εξαγωγές σπάνιων γαιών και ζητά από τον Τραμπ με όρους αναγνώρισης λάθους, να επανέλθει στην τάξη.
Το Crisis Monitor είχε εγκαίρως επισημάνει τη δυναμική αναζωπύρωσης επισημαίνοντας ως τροχιοδεικτικές τις εξελίξεις σε πετρέλαιο, χρυσό και σπάνιες γαίες.
Η ανακοίνωση
Η Κίνα κάλεσε τις Ηνωμένες Πολιτείες να «διορθώσουν άμεσα τις λανθασμένες τους ενέργειες» και να επαναφέρουν τις συνομιλίες των δύο χωρών «στη σωστή τροχιά», μετά την απειλή του Λευκού Οίκου να επιβάλει πρόσθετο δασμό 100% σε κινεζικά αγαθά, για να έρθει λίγο αργότερα και να θέσει χρονοκαθυστέρηση για την εφαρμογή τους την πρώτη Νοεμβρίου, δύο ημέρες μετά την προγραμματισμένη μεν, αλλά αμφισβητούμενη δε, συνάντηση με τον Σι στο περιθώριο της Συνόδου των APAC.
«Από τις συνομιλίες Κίνας–ΗΠΑ για την οικονομία και το εμπόριο στη Μαδρίτη τον Σεπτέμβριο, η Ουάσιγκτον έχει εισαγάγει μια σειρά νέων περιοριστικών μέτρων κατά της Κίνας … προκαλώντας σοβαρή ζημιά στα κινεζικά συμφέροντα και στο κλίμα των συνομιλιών», ανέφερε την Κυριακή το Υπουργείο Εμπορίου της Κίνας.
«Η Κίνα αντιτίθεται σθεναρά σε αυτές τις ενέργειες.
«Η Κίνα καλεί τις Ηνωμένες Πολιτείες να διορθώσουν άμεσα τις λανθασμένες τους ενέργειες, να τηρήσουν τη συναίνεση που επιτεύχθηκε από τους δύο ηγέτες, να διαφυλάξουν τα δύσκολα κεκτημένα των προηγούμενων διαπραγματεύσεων και να επιλύσουν τις διαφορές μέσω διαλόγου βασισμένου στον αμοιβαίο σεβασμό και την ισότητα».
Η παρέμβαση του Πεκίνου έρχεται μετά την απειλή του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, την Παρασκευή, ότι θα επιβάλει επιπλέον δασμό 100% στα κινεζικά προϊόντα από την 1η Νοεμβρίου.
Ο Αμερικανός ηγέτης δήλωσε επίσης ότι οι ΗΠΑ θα περιορίσουν τις εξαγωγές «οποιουδήποτε κρίσιμου λογισμικού».
Η δράση της Κίνας
Μία ημέρα νωρίτερα, η Κίνα είχε ανακοινώσει ότι θα ενισχύσει περαιτέρω τους ελέγχους στις εξαγωγές σπανίων γαιών και κρίσιμων ορυκτών, συμπεριλαμβανομένων υλικών που σχετίζονται με την παραγωγή μπαταριών λιθίου και υπέρ-σκληρών υλικών βασισμένων σε σπάνιες γαίες.
Το πεδίο των περιορισμών επεκτάθηκε ώστε να καλύπτει και τη μεταφορά τεχνολογίας και εξοπλισμού στο εξωτερικό που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή σπανίων γαιών.
Παράλληλα, από την 1η Δεκεμβρίου, το Πεκίνο θα απαιτεί από τις επιχειρήσεις να διαθέτουν άδεια για την εξαγωγή προϊόντων που περιέχουν υλικά σπανίων γαιών κινεζικής προέλευσης σε ποσοστό 0,1% ή περισσότερο της αξίας τους.
Άδεια θα απαιτείται επίσης για την εξαγωγή προϊόντων που χρησιμοποιούν κινεζικές τεχνολογίες επεξεργασίας ή ανακύκλωσης σπανίων γαιών.
Ο ελιγμός του Πεκίνου
Στην ανακοίνωσή του την Κυριακή, το υπουργείο τόνισε ότι δεν προτίθεται να απαγορεύσει τις εξαγωγές σπανίων γαιών και ότι θα εγκρίνει αιτήσεις εξαγωγής που συμμορφώνονται με τους επικαιροποιημένους κανόνες.
«Η Κίνα είναι πρόθυμη να ενισχύσει την επικοινωνία σχετικά με τους ελέγχους εξαγωγών σπανίων γαιών με άλλες χώρες, ώστε να προστατευθεί καλύτερα η ασφάλεια και η σταθερότητα των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού», ανέφερε το υπουργείο.
Οι αμερικανικές απειλές αποτελούν το πιο πρόσφατο επεισόδιο σε μια σειρά κινήσεων αντιποίνων ενόψει της αναμενόμενης συνάντησης του Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ στο περιθώριο του φόρουμ APEC στη Νότια Κορέα αργότερα μέσα στον μήνα.
Ανταλλαγή κυρώσεων
Την Πέμπτη, η Ουάσιγκτον επέβαλε κυρώσεις σε σειρά κινεζικών οντοτήτων – συμπεριλαμβανομένου ενός ανεξάρτητου διυλιστηρίου και τερματικού σταθμού – κατηγορώντας τις ότι αγοράζουν ή μεταφέρουν ιρανικό πετρέλαιο.
Η κίνηση αυτή ακολούθησε την επέκταση της αμερικανικής «μαύρης λίστας» εμπορίου ώστε να περιλαμβάνει θυγατρικές εταιρειών που βρίσκονται ήδη στον κατάλογο «οντοτήτων».
Η Ουάσιγκτον χρησιμοποιεί τον εν λόγω κατάλογο για να ταυτοποιεί και να απαγορεύει δραστηριότητες εταιρειών που θεωρεί ότι θέτουν σε κίνδυνο την εθνική ασφάλεια και τα συμφέροντα των ΗΠΑ.
Σε απάντηση, η Κίνα επέβαλε πρόσθετα τέλη ελλιμενισμού σε πλοία συνδεδεμένα με τις ΗΠΑ και ξεκίνησε έρευνα ανταγωνισμού κατά του αμερικανικού τεχνολογικού κολοσσού Qualcomm.
Το Πεκίνο πρόσθεσε επίσης 14 δυτικές εταιρίες, κυρίως αμερικανικές, στον κατάλογό του των «αναξιόπιστων οντοτήτων».
Οι δύο μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου έχουν πραγματοποιήσει φέτος τέσσερις γύρους εμπορικών συνομιλιών στην Ευρώπη για να προσπαθήσουν να επιλύσουν τις διαφορές τους στους δασμούς.
Μέχρι στιγμής δεν έχει επιτευχθεί συνολική εμπορική συμφωνία, και η ανακωχή των 90 ημερών μεταξύ τους λήγει σε έναν μήνα.
Με τις συζητήσεις να καλύπτουν ήδη θέματα όπως οι σπάνιες γαίες, τα μικροτσίπ και το TikTok, ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι σκοπεύει να θέσει το ζήτημα της σόγιας κατά τη συνάντησή του με τον Σι στη Νότια Κορέα, ενώ ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, έχει υπονοήσει ότι ενδέχεται να υπάρξει πρόοδος στον επικείμενο πέμπτο γύρο των εμπορικών διαπραγματεύσεων.
Auditor’s note: Τον περιμένουν σε κάθε γωνία
Ενώ τα media κατακλύζονται από δημοσιεύματα του τύπου “ο Τραμπ είπε”, ο “Σι απάντησε”, διαμορφώνοντας μια εικονική δυναμική γεγονότων, η προσεκτική χρονική αποτύπωση των εξελίξεων, αναδεικνύει μια ριζικά διαφορετική εικόνα, στην οποία ο πρόεδρος των ΗΠΑ συνήθως δεν είναι δρών, αλλά αντιδρών και δεν δημιουργεί τετελεσμένα αλλά σύρεται, άγεται και φέρεται.
