Με τις δημοσκοπήσεις να αποτυπώνουν την κατάρρευση της δημοτικότητας της κυβέρνησης και τα σκάνδαλα να αποδομούν τον ιστό της Νέας Δημοκρατίας, ενώ στο τραπέζι βρίσκονται τα εθνικά θέματα -που μπορούν επίσης να έχουν κόστος στη βάση- οι βουλευτές της ΝΔ επαναφέρουν μετ επιτάσεως θέμα αλλαγής του εκλογικού νόμου, αν και ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει διαψεύσει ότι έχει τέτοιες προθέσεις.
Ζήτημα αλλαγής του εκλογικού νόμου ώστε να διασφαλιστεί ενδεχομένως μια τρίτη κυβερνητική θητεία ή τουλάχιστον η ισχυρή θέση της ΝΔ στη Βουλή, επιχειρεί να θέσει με διαρροές το Μαξίμου, καθώς πιέζεται από βουλευτές που νιώθουν ότι υπό τις παρούσες συνθήκες η επανεκλογή τους είναι από αβέβαιη έως… χαμένη υπόθεση. Δημοσιεύματα, αναδεικνύουν το θέμα σε μείζον σημείο τριβής του Μαξίμου με τους βουλευτές, σε μια προσπάθεια να ανιχνευτεί ο αντίκτυπος μιας τέτοιας κίνησης στην κοινωνία ή ακόμη και να καλλιεργηθεί το έδαφος για την εκδήλωση της πρωτοβουλίας.
Επισήμως, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει διαψεύσει το ενδεχόμενο αλλαγής του εκλογικού νόμου, καθώς κάτι τέτοιο θα έδειχνε ότι αναγνωρίζει την αποδυνάμωσή του και ότι βρίσκεται σε αποδρομή και θα φάνταζε απεγνωσμένος να κρατηθεί στην εξουσία. Ωστόσο, όπως φαίνεται οι σύμβουλοί του έχουν λάβει το “πράσινο φως” να δοκιμάσουν εναλλακτικά σενάρια και να σφυγμομετρήσουν διαφορετικά ακροατήρια για να προετοιμάσουν μια έκθεση κόστους/αντικτύπου.
Ανεξαρτήτως του σεναρίου αλλαγών στον εκλογικό νόμο, στο Μαξίμου μετρούν πλέον πολύ προσεκτικά τα “κουκιά”, καθώς το θέμα δεν είναι μόνο η δημοσκοπική πτώση της ΝΔ αλλά οι προοπτικές εκλογές συγκεκριμένων βουλευτών και εφόσον αυτές δεν βελτιωθούν, τότε το επιτελείο του Κυριάκου Μητσοτάκη φοβάται αντάρτικο, ενώ οι πολιτικές συνθήκες να μπορούσαν να ευνοήσουν την ανάδυση νέου κόμματος στα δεξιά της ΝΔ. Έτσι, για την ώρα, το Μαξίμου θέλει να δείξει στους γαλάζιους πολιτευτες ότι ακούει τις ανησυχίες τους και κινείται ενεργά στην κατεύθυνσή αντιμετώπισης των προβλημάτων. Με τον τρόπο αυτό, οι σύμβουλοι του Κυριάκου Μητσοτάκη πιστεύουν ότι μπορούν να “αγοράσουν” πολιτικό χρόνο και να καθυστερήσουν ενδεχομένως μαζική αποχώρηση βουλευτών. Έτσι, θα μπορούσε το πρόβλημα να κατατμηθεί σε μικρότερα, επί μέρους, εκ των οποίων επιλυοντας κάποια να καταστήσει τις επιλογές αποχώρησης για αλλους πολιτικά πιο κοστοβόρες από την παραμονή τους.
Τα προβλήματα όμως δεν περιορίζονται στο πολιτικό σκηνικό αλλά εκτείνονται και στο επιχειρηματικό, καθώς οι προοπτικές κυβερνησιμότητας, πολιτικής σταθερότητας και εκλογιμότητας βουλευτών, όπως επίσης και τα σενάρια της επόμενης ημέρας, εξεταζονται διαρκώς από την επιχειρηματική ελίτ και μπορεί να τροφοδοτήσουν εξελίξεις εσωκομματικές και ευρύτερες. Ενδεχόμενη διαφοροποίηση της στάσης μεγάλων επιχειρηματικών παιχτών, με στόχο την προετοιμασία της επόμενης ημέρας θα μπορούσε να επιταχύνει τις πολιτικές εξελίξεις τόσο στο εσωτερικό της ΝΔ όσο και ευρύτερα, οδηγώντας ακόμη και σε πρόωρες εκλογές.
Το σενάριο των πρόωρων εκλογών αποτελεί δίκοπο μαχαίρι τόσο για τον Κυριάκο Μητσοτάκη όσο και για την αντολίτευση, καθώς οι αιφνιδιασμοί μπορεί να λειτουργήσουν απρόβλεπτα και εκρηκτικά.
Εισηγήσεις για αλλαγή του εκλογικού νόμου
Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Καθημερινής, η συζήτηση για το «απαγορευμένο» θέμα κάθε άλλο παρά έχει κοπάσει. Μάλιστα, στο άρθρο επισημαίνεται ότι: «Οι οκτώ στους δέκα συνομιλητές του Κυριάκου Μητσοτάκη τού λένε ότι θα πρέπει να αλλάξει ο εκλογικός νόμος».
Χωρίς πρόθυμουν κυβερνητικούς εταίρους –όπως δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης πρόσφατα στην ημέρα της Δημοκρατίας στο προεδρικό Μέγαρο- και με τη Ν.Δ. σταθερά κάτω από το 30%, η συζήτηση για αλλαγή του εκλογικού νόμου μοιάζει όχι απλά επιβεβλημένη αλλά πολύ καθυστερημένη.
Οι εισηγήσεις και τα σενάρια για τις αλλαγές που θα μπορούσαν να γίνουν, είναι αρκετά. Υπάρχουν οι οπαδοί του λεγόμενου «νόμου Παυλόπουλου», που ίσχυε πριν από την απλή αναλογική που έφερε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ. Προβλέπει μπόνους 50 εδρών για το πρώτο κόμμα, ανεξάρτητα από το ποσοστό που θα λάβει. Και με τα ποσοστά της Ν.Δ. να βρίσκονται κάτω από το 30% και τη ρευστότητα στο πολιτικό σκηνικό να μη διασφαλίζει ότι το 25% θα είναι σίγουρο όταν γίνουν εκλογές, οι υποστηρικτές της επαναφοράς σε αυτό το σύστημα αυξάνονται. «Οποιος είναι πρώτος, να έχει τη δυνατότητα να κάνει κυβέρνηση», λέει ένας εξ αυτών.
Ενα δεύτερο σενάριο προκρίνει την παροχή μπόνους εδρών στο πρώτο κόμμα εάν η διαφορά από το δεύτερο κόμμα είναι σημαντική, μεγαλύτερη του 8%. Φαίνεται ότι ακριβώς η πολύ ρευστή κατάσταση που διαμορφώνεται και η ανασφάλεια που τη συνοδεύει, κάνει τους υποστηρικτές αυτής της πρότασης να λιγοστεύουν.
Μια ενδιάμεση λύση είναι να παραμείνει το 25% ως βάση για το μπόνους εδρών και να μειωθεί το ποσοστό για τις επιπλέον έδρες, που όπως προαναφέραμε τώρα είναι 0,5% για κάθε έδρα. Αν πέσει, για παράδειγμα στο 0,3%, ο πήχυς της αυτοδυναμίας θα μειωθεί σημαντικά.
Στη συζήτηση μπαίνει, επίσης, η πρόταση για αύξηση του ορίου εισόδου στη Βουλή για τα μικρότερα κόμματα, από το 3% που είναι σήμερα, στο 5%. Μια τέτοια αλλαγή θα αυξήσει το ποσοστό που αθροίζουν τα εκτός Βουλής κόμματα και το οποίο επίσης επηρεάζει τον πήχυ αυτοδυναμίας αντιστρόφως ανάλογα: όσο το ποσοστό των εκτός Βουλής κομμάτων αυξάνεται, ο πήχυς αυτοδυναμίας χαμηλώνει.
