Μήνυμα χαμηλών τόνων έστειλε ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική Ζοσέπ Μπορέλ στην Τουρκία, απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου κατά την παρουσίαση του Πολυετούς Χρηματοοικονομικού Πλαισίου (MFF) της ΕΕ.
Ο κ. Μπόρελ, κάλεσε την Τουρκία να σεβαστεί τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και της Κύπρου, σε σχέση με εξαγγελθείσες έρευνες στα νότια και ανατολικά της Κρήτης και των Δωδεκανήσων, παραπέμποντας στα συμπεράσματα των υπουργών Εξωτερικών της 15ης Μαΐου, επισημαίνοντας ότι η όποια πρόοδος στις διαπραγματεύσεις εξαρτάται απ’ τη συμπεριφορά της σε αυτό ακριβώς το ζήτημα.
Ωστόσο, σε μια αποστροφή του λόγου του, ο αντιπρόεδρος της ΕΕ, έκανε λόγο για αμφισβητούμενα ύδατα, ενώ ζήτησε από την Άγκυρα να διακόψει τις γεωτρήσεις, περιόρισε την απαίτηση αυτή στα χωρικά ύδατα και την αποκλειστική οικονομική ζώνη, δεν αναφέρθηκε στην υφαλοκρηπίδα, δημιουργώντας έτσι, παθητικά, “γρίζες ζώνες”.
Αν και τα ελληνικά media δίνουν έκταση και περιγράφουν -σχεδόν- με διθυραμβικούς τόνους το κάλεσμα που απηύθυνε ο Ζόζεπ Μπόρελ στην Τουρκία, εν τούτοις η δήλωσή του εκπροσώπου της ΕΕ, κινήθηκε στο κατώτερο εύρος των προσδοκιών, ήταν συγκριτικά με διατυπωμένες θέσεις της ΕΕ, σαφώς πιο αδύναμη. Ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ δεν έκανε επίκληση σε προηγούμενες αποφάσεις της ΕΕ και δεν απηύθυνε προειδοποίηση.
Συγκεκριμένα, απαντώντας σε ερώτημα, ο Ύπατος Εκπρόσωπος τόνισε ότι
«είμαστε σε στενή επαφή με τους συναδέλφους μας, τους υπουργούς Εξωτερικών της Ελλάδας και επίσης της Κύπρου, προκειμένου να παρακολουθήσουμε την κατάσταση των γεωτρήσεων και καλούμε την Τουρκία να σταματήσει τη γεώτρηση στις περιοχές όπου υπάρχει ΑΟΖ ή χωρικά ύδατα της Κύπρου και της Ελλάδας».
Όπως τόνισε «και σχετικά με αυτό το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων έχει ήδη στείλει ένα ισχυρό μήνυμα που απευθύνεται στην Τουρκία».
«Στις διαπραγματεύσεις μας με την Τουρκία, προς το παρόν υπάρχουν μόνο συνομιλίες, αυτό είναι ένα ζήτημα ύψιστης σημασίας. Ορισμένα κράτη μέλη θεωρούν ότι όσο οι γεωτρήσεις συνεχίζονται, οι συνομιλίες πρέπει να διακοπούν. Αλλά νομίζω ότι ο μόνος τρόπος επίλυσης αυτού του είδους των ζητημάτων είναι να προσεγγίσουμε, να έρθουμε πιο κοντά για να δούμε πώς μπορούμε να κάνουμε την Τουρκία να καταλάβει ότι οι καλές μας σχέσεις θα εξαρτηθούν αποφασιστικά από το σεβασμό της κυριαρχίας της Κύπρου και της Ελλάδας στα ύδατα που αμφισβητούνται»,
καταλήγει ο Ζοζέπ Μπορρέλ.
Με δεδομένο ότι η ΕΕ έχει στο παρελθόν λάβει αποφάσεις για κυρώσεις έναντι στης Τουρκίας, για ανάλογα θέματα, όταν διεξήγε γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ, θα μπορούσε να αναφερθεί σε αυτές, να υπενθυμίσει ψηφίσματα και να αναφερθεί ευθέως σε συνέπειες. Αντ’ αυτό, όμως. ο Μπόρελ έμεινε στις εκκλήσεις.
Τέτοια απάντηση σε αυτή τη φάση, δείχνει έλλειψη συναίνεσης στην ΕΕ και ρισκάρει κλιμάκωση της τουρκικής προκλητικότητας, καθώς η Άγκυρα “διαβάζει” τέτοιες δηλώσεις ως απουσία ορίου.
